# شـــاد بـــــاش!

- Category: روانشناسی
- Author: تحریریه علمی زیباشو
- Published: 2011-06-27T17:26:23+00:00
- Modified: 2011-06-28T05:58:00+00:00
- Canonical: https://www.zibasho.com/archives/3810
- Markdown: https://www.zibasho.com/archives/3810?format=md

---

يكي از اركان اساسي زندگي و شخصيت سالم، شاد بودن و شاد زيستن است كه برخلاف آنچه نوشته‌اند و گفته‌اند نه رمز دارد و نه راز. شادي چيزي است كه بسان آب و هوا در اطراف و اكناف ما وجود دارد و قابل رويت و دستيابي است(همان‌گونه كه غم و اندوه).بايستي انتخاب كرد و اين انتخاب حقي همگاني و انساني است. شك نكنيم و شادي را برگزينيم. كدام انساني است كه طالب شادي نباشد؟ در اين نوشتار به بحث شادي مي‌پردازيم.بدون شك همه آنچه داريم يا مي‌خواهيم داشته و يا نداشته باشيم در بستر هميشه روان و در حال حركت زمان و مكان و اجتماعي شكل مي‌گيرد و پرواضح است كه وقتي شرايط لازم مهيا نباشد صحبت از تحقق خواسته‌ها تا حد زيادي اغراق است؛ (اما فقط تا حدي زيادي و نه به طور كامل).

و اينجاست كه انسان و معجزه شگرف انساني متبلور مي‌شود؛
«انسان هر آنچه مي‌خواهد بشود، بايستي بشود و مي‌تواند بشود؛ اگر بخواهد و اراده كند».


انسان موجودي است كه مي‌تواند حركت‌ها را تغيير دهد؛ زمين را به گونه‌اي ديگر و زمان را به شيوه‌اي ديگر. او در اوج عجز و نياز، عجيب و قدرتمند است؛ يعني هر چند تابع بستر و شرايط است، ولي مطيعي بي‌چون و چرا نيست و به طور مستمر در پي آن است كه تغيير و تحولي ديگر ايجاد كند. اين ويژگي اوست و كسي نمي‌تواند مانع او باشد.در ميان تمامي متغيرها انسان هر چه بيشتر درصدد گسترش و دستيابي به شادي است. او به خوبي مي‌داند كه
شادي دست‌يافتني است
، اما هر كس به طريقي به آن دست مي‌يابد. عده‌اي بر اين باورند كه رسيدن به شادي از راه رنج، بهترين، عميق‌ترين و معنوي‌ترين شادي‌هاست و عده‌اي ديگر معتقدند كه براي يافتن شادي بايستي شاد بود. در اين ميان نظريه‌پردازان مايوس و نوميد به چيزي به نام شادي و دلخوشي اعتقادي ندارند و من براي اولين بار اعلام مي‌دارم كه
جهان انساني (اگر نيك بنگري) چيزي جز شادي، بازي و سپاسگزاري نيست (كه البته هرازگاهي غم و اندوه آن را زيباتر و پرابهت‌تر مي‌كند)
؛ شادي كه حد و مرز و تعريف خاص خود و بازي كه از چارچوب و قواعد طبيعي و منعطف خود را دارد.در مسير شاد بودن و شاد زيستن، متاسفانه بسياري از ما انسان‌ها فقط به پوسته ظاهري شادي چسبيده‌ايم. هر چند اين پوسته نيز جزئي از شادي است، ولي اصل آن نيست. اصل شادي همانا دلشادي و خوشحالي است (به همين جهت بهترين درخواست از خداوند بزرگ را سلامتي و دل شاد دانسته‌اند)
كه آن را بايستي در درون خود جست‌وجو كنيم و نه هيچ كجاي ديگر.
 پس آنگاه كه [احساس رضايت](http://www.zibasho.com/archives/1635)، خشنودي و لذت كرديد به سمت شادي گام برداشته‌ايد و چون چنين شد به آرامش مي‌رسيد و هنگامي كه رضايت و خشنودي شما را دربرگرفت، غرق در لذت و شعف مي‌شويد و ديگر چه چيز از خدا مي‌خواهيد؟! مگر از اين بهتر و مطلوب‌تر هم مي‌شود؟ مگر طعمي خوش‌تر از طعم شادي وجود دارد؟ ممكن نيست آن را چشيده باشيد و در آرزوي آن نباشيد.يك لحظه صبر كنيد؛ خاطرات خود را مرور كنيد تا به زماني برسيد كه عميقا از موضوعي خشنود شده‌ايد. حال كه تمامي وجودتان را خشنودي خاطره پيشين دربرگرفت باز هم كمي صبر كنيد تا شادماني و خوشي جذب تمامي وجودتان شود؛ و اينك شادي را مزمزه كنيد. چقدر دلچسب و آرامبخش است.


اولين فرمان برای شاد بودن:

مي‌دانيم كه با سختي‌ها و كاستي‌هاي موجود در سطح فردي، خانوادگي و اجتماعي مشكل است، ولي سعي كنيد تا هميشه ذهن و فكر خود را از خاطرات خشنودكننده گذشته لبريز كنيد. به قول "هال‌ اربن" اين ذهن و فكر و انديشه‌هاي ما هستند كه چرخ‌هاي ما را آماده مي‌سازند تا در جهت آنها به حركت در آييم. خاطرات شادي‌زا به نتايج شادي‌آور منتهي مي‌شوند. "ويكتور فرانكل" معتقد است كه: "ما مي‌توانيم قرباني شرايط شويم و يا بر شرايط غلبه‌ كنيم، مي‌توانيم از آزادي و عظمت خود بگذريم و به شرايط اجازه مي‌دهيم كه بر ما مسلط شود و يا اينكه خود يك انتخاب‌كننده باشيم". در اين راستا آنچه مهم است، برداشت ماست. به قول "ارل نايتينگل"
نقطه شروع شادي و موفقيت، برداشت و چشم‌انداز ذهني و فكري ماست.


دومين فرمان:

آنگاه كه موضوعي موجبات خشنودي و رضايت شما را فراهم آورد، اندكي تامل كنيد و اجازه دهيد تا طعم شادي در وجودتان جاري شود. بگذاريد شادي و خوشي وجودتان را فرا گيرد. شادي و خنده موجب افزايش سلامتي و تنفس بهتر مي‌شود و به توليد مولكول‌هاي مورفين‌گونه اندروفين كمك مي‌كند. همچنين سلول‌هاي دفاعي بدن را در برابر بيماري‌ها افزايش داده و از شدت استرس مي‌كاهد؛ اندام‌هاي داخلي را تحريك مي‌كند و كيفيت گردش خون را در بدن بالا مي‌برد. پس بگذاريد تا شادي در وجودتان جاري شود.

سومين فرمان:

براي افزايش رضايت خود خشنودي و شادي خود را زياد و زيادتر كنيد (هر روز از چيزها و موارد بيشتري شاد و خوشحال شويد) تا اينكه از لحظات زندگي خود بيشترين لذت را ببريد. "نورمن كازنز" مي‌گويد: جهت گسترش سطوح شادي و شادابي خود، حتي در مواقعي كه بايد ظاهري غمگين به خود بگيريد، درون خود را از شادي و رضايت خالي نكنيد و آگاه باشيد كه بزرگ‌ترين نعمات شادي است، زيرا انسان به همان اندازه كه به آب و نان نياز دارد به شادي و خنده نيازمند است؛ هم براي جسمش و هم براي جانش. خوش مشربي تكميل‌كننده شادي و خشنودي زندگي است.داستان زورباس يوناني، قصه زوربا و باس است. دو مردي كه يكي از آنها (باس) جدي، باهوش،‌ جذاب و... است و علي‌رغم تمام توانايي‌هايش درصدد گسترش سطوح شادي و خشنودي خود نيست و تمام هم و غمش را مصروف كار مي‌كند و به نظر مي‌رسد از زندگيش لذت نمي‌برد و شاد نيست. ولي زوربا ضمن توجه به زواياي گوناگون سعي دارد از لحظات زندگي‌اش محظوظ شود.

چهارمين فرمان:

از اعتياد بدون چون و چرا به شادي نگران نباشيد. معتاد شويد! آنقدر تمرين كنيد و آنقدر وجود و افكار و اميالتان را از آنچه باعث شادي‌تان مي‌شود پر كنيد تا معتاد شويد. شادي تنها داروي شفابخشي است كه هيچ‌گونه عوارض جانبي ندارد.
 شادي به چشمان‌تان درخشش، به نگاه‌تان عشق،‌ به[لبخندتان جذابيت](http://www.zibasho.com/archives/3346#more-3346)، به سيما‌ي‌تان زيبايي و به حركات‌تان اطمينان و سرزندگي مي‌بخشد. مطمئن باشيد كه هر چهره‌اي با لبخند زيباتر است
 و به خاطر همين ماري (قهرمان فيلم هزار دلقك) ناراحت و نگران است كه: «نكند نيك (برادرزاده يازده ساله ماري در فيلم هزار دلقك) آنقدر جدي شود كه نتواند از زندگي خود لذت ببرد؟ نكند نتواند با دنيا،‌ كار و زندگي‌اش بازي كند؟ نكند نتواند به مسائل خنده‌دار،‌ بخندد؟

- لطفا اينقدر سخت نگيريد؛ خواهش مي‌كنم از زندگي خود لذت ببريد.



پنجمين فرمان:

براي آنكه بتوانيد به خوبي و به طور كامل شادي و شادابي را در آغوش بكشيد و به ديگران نيز هديه دهيد بايد درست بينديشيد، [درست رفتار كنيد](http://www.zibasho.com/archives/3622) و دائم در حال تغيير خود باشيد. از تغيير نگران نباشيد. لازم است براي تابش نور به ديگران، خورشيد را نيز در خود داشته بايد.
به قول "ادموند برك"،
كافي است چيزي را بخواهيد، حتما موفق مي‌شويد
.


منبع قدرت، موفقيت و شادي انسان سه چيز است:

1
- انگيزه 2- هدفمندي 3- سختكوشي.
 اين منابع به زندگي، شادي و نشاط مي‌بخشند و بر چالش‌هاي دل‌انگيز و تحريك‌كننده آن مي‌افزايند؛ ضمن آنكه براي رسيدن به هدف بايستي در ذهن خود مهارت‌هاي لازم را تمرين كرد. براي ايجاد انگيزه بايد «ميل و اشتياق»، «باور و اعتقاد» و «تصوير ذهني مناسب و متناسب» را در خود ايجاد نماييم.
براي رسيدن به شادي و شادابي راه ميان‌بر و يا ترفندهاي خاص و ويژه‌اي وجود ندارد؛ فقط كافي است مصمم به شادي و در اين راه سختكوش و پرتلاش باشيد و بدانيد كه [كار و تلاش](http://www.zibasho.com/archives/3675) نه تنها با تفريح و شادي مغايرتي ندارد، بلكه مكمل و گسترش‌دهنده آن است.
به بيان ديگر، مي‌توانيم كار كنيم و بخنديم، كار كنيم و تفريح كنيم و كار كنيم و شاد باشيم.

وقتي كه كسي را شاد مي‌كنيد، غيرممكن است خودتان شاد نشويد.



ششمين فرمان:

عميقا خود، زندگي و ديگران (به‌خصوص نزديكان خود) را دوست داشته باشيد. بگذاريد آنها بفهمند كه چقدر دوستشان داريد. ا
ز ابراز محبت و احساسات به ديگران دريغ نكنيد
 و نگران نباشيد. متوجه ديگران و علاقه‌مند به آنها باشيد تا آنها نيز چنين باشند.
به خاطر اندكي مشكل و ناراحتي همه زندگي و وجودتان را به پريشاني نكشيد
. به قول "تيم هنسل"، هر چند رنج و تالم امري گريز‌ناپذير است، فلاكت و به حالت نزار درآمدن – اختياري و انتخابي است و مي‌توان از آن اجتناب كرد. كافي است از روش‌هاي سازنده استفاده كنيم.
 آري زندگي دشوار است و هميشه هم منصفانه نيست، ولي اين بدان معنا نيست كه زندگي نمي‌تواند خوب باشد، نمي‌تواند پاداش‌دهنده و لذتبخش و دوست‌داشتني باشد.
 هنوز و هميشه دلايل فراواني داريم كه به زندگي
«آري»
 بگوييم و از آن سرشار شويم.براي خوب و دوست‌داشتني زندگي كردن بايستي سازوكار و شرايط آن را بدانيم. "فيلدتر" اين شرايط را اعتماد به‌نفس و مثبت‌گرايي عنوان مي‌كند و معتقد است كه با اين دو سازوكار مي‌توان حق سعادت، خوشبختي و شادي را براي خود محفوظ نگاه داشت.
"هال اربن" نيز اين لوازم و شرايط را شامل موارد ذيل مي‌داند:
احساس ارزشمندي
احساس آرامش
درك ضرورت لذت بردن از زندگي
اعتقاد جدي به شادي و خوشبختي

هفتمين فرمان:

منتظر مهيا شدن زمينه نباشيد و از همين امروز شادي را به خود و همگان هديه كنيد. مطمئن باشيد كه با شادي، سخاوتمندتر و پوياتر خواهيد بود.
از آنچه نداريد شكايت نكنيد، بلكه از آنچه داريد شاد باشيد و لذت ببريد
؛ هر چند كه به طور جدي بايد در تكاپوي يافتن و به دست آوردن نداشته‌ها بود."شوپنهاور" معتقد است كه: ما به ندرت به آنچه داريم فكر مي‌كنيم و هميشه به آنچه نداريم مي‌انديشيم و اين درست نيست،‌ زيرا آنچه داريم يكي از كليدهاي رسيدن به موفقيت، خودشكوفايي و شادي است.

هشتمين فرمان:


بخشندگي و لطف، سرچشمه شادماني و شوق است. هر چند بخشنده‌تر باشيد، شاداب‌تريد
. در اين راستا در وهله نخست و قبل از ديگران (يعني قبل از اينكه ديگران را ببخشيد) خود را ببخشيد و از عملكرد بد خود نسبت به خود و نگاه مايوسانه به خود پوزش بخواهيد. شما بهتر از آن هستيد كه فكر مي‌كنيد.پس از آنكه خود را بخشيديد، ديگران را نيز ببخشيد (اينكه از كسي نفرت داشته باشيد اما او را ببخشيد، بسيار ارزشمند است. به عنوان مثال با صراحت بيان كنيد هر چند نسبت به او هيچ ديد مثبتي ندارم، ولي او را بخشيدم؛ نه به خاطر او، كه بيشتر از همه به خاطر خودم؛ زيرا مي‌دانم اگر در دل كينه و اندوهي بپرورم به شادي خود و ديگران متعددي كه دوست‌شان دارم لطمه مي‌خورد).انسان معمولي چيزي را به دست مي‌آورد كه در انتظار آن است. نگرش خوب منجر به نتايج خوب و نگرش بد منجر به نتايج بد مي‌شود. پس چون انديشه‌هاي ما چرخ‌هاي حركت و جهت‌گيري ما را آماده مي‌سازند، اگر انديشه‌هاي مثبت و سازنده داشته و اگر درصدد تغيير و پذيرش نگرش اميدواركننده باشيم، مطمئنا ارابه ما نيز جز به سمت و سوي [خوشبختي](http://www.zibasho.com/archives/2676) و صميميت حركت نخواهد كرد.
پس:

1- سازنده بينديشيد (با كيفيت)
2- با ذهن باز فكر كنيد (اعتقاد به تغيير مستمر)
3- به فكر خودتان باشيد، ولي خودخواه نباشيد (هيچ چيزي نمي‌تواند به شما آرامش دهد مگر خود شما)
به قول توماس كارلايل، انسان‌هاي برگزيده به وجود داشتن نمي‌انديشند، بلكه در انديشه زندگي كردن و توانمندتر شدن هستند؛ پس اجازه دهيم و بگذاريم همه تا آنجا كه مي‌توانند پيشرفت كنند، زيرا هيچ‌كس بر ديگري برتري ندارد، جز آنان كه لايق‌تر و توانمندترند.
و به راستي چه كساني لايق‌تر و توانمندترند؟
ترديدي نداشته باشيد كساني كه به خود، به ديگران و به زندگي احترام مي‌گذارند، راحت‌تر و مطمئن‌تر مسير لياقت و توانمندي را طي مي‌كنند
. فلسفه عميق و جالب آلبرت شوايتزر اين است كه:
«به زندگي احترام بگذاريد»
. او معتقد بود كه زندگي مقدس است و ما وظيفه داريم تقدسش را پاس بداريم؛ ما به كسي و چيزي احترام مي‌گذاريم كه دوستش داريم و براي‌مان ارزشمند است. از منظر جامعه‌شناختي و اجتماعي آنگاه كه فرد و جامعه در خود فرو روند و فقط به خود بپردازند و فقط خود را دوست داشته باشند، (به زندگي و ديگران احترام نگذارند) ديگران به فراموشي سپرده مي‌شوند. بنابراين از ويژگي‌هاي جامعه و فرد خودخواه نداشتن روحيه احترام و سپاس است.به درون زندگي خود نگاهي بيندازيد؛ واقعا چقدر از همسرتان، فرزندان‌تان و پدر و مادر و ديگران متشكر و سپاسگزاريد؟
مطمئن باشيد كه سپاسگزاري هر چه بيشتر نشانه والا بودن، منحصربه‌فرد بودن و راحت بودن شماست، زيرا از فرط احترام به خود است كه از ديگران سپاسگزاري مي‌كنيم.
 چرا بايد زماني كه همه چيز گذشته و سپري شده (به قول معروف كار از كار گذشته) از كساني كه مستحق تشكرند؛ تشكر كنيم؟
گر تو خواهي كه بجويي دلم امروز بجوي       ورنه بسيار جويي و نيابي بازم
و چرا نبايد قدر و منزلت آب را در زمان بودنش شناخت؟ به قول "بنجامين فرانگلين": ما انسان‌ها فقط زماني قدر و ارزش آب را درك مي‌كنيم كه چاه‌مان خشك شود و ديگر آبي وجود نداشته باشد. به راستي چرا؟
 چرا همه چيز را به زماني ديگر (زماني كه نه كسي هست، نه چيزي، نه صدايي و نه چشماني براي درخشش و انتظار وجود دارد)
موكول مي‌كنيم؟

پس بياييد سپاسگزار و محترم باشيم.
شايد با اين همه مشكلات متعدد و متنوع كه براي همه وجود دارد، كار آساني نباشد، ولي با اين حال و به قول "رابرت واترمن"، با مردم خوب و بزرگوارانه رفتار و با شان و احترام با آنان صحبت كنيم و رفتاري مودبانه داشته باشيم‌، زيرا به اعتقاد "ادموند برك"، رعايت احترام، ادب و نزاكت از مهم‌ترين قوانين زندگي است.

نهمين فرمان:

براي شادي و شادابي خود شرايط تعيين نكنيد و صادقانه و ساده شاد باشيد؛ به همين سادگي. آنچه به دست آورده‌ايد و آنچه به دست نياورده‌ايد، آنچه از دست داده‌ايد و آنچه را كه از دست نداده‌ايد، همه و همه انعكاسي از[نگاه](http://www.zibasho.com/archives/2669) و ديدگاه شماست.
 نگاه شاد، شادي‌آور است.
 به قول "آن لندرز": مستقيم و قدرتمند نگاه خود را به نگاه ناراحتي و نگراني بدوزيد و با تمام قدرت بگوييد من از تو قدرتمندتر هستم و تو نمي‌تواني مرا شكست دهي.

دهمين فرمان:

در پي شغل و كسب و كاري باشيد كه آن را دوست داريد؛ زيرا امكان ندارد شغل‌تان را دوست نداشته باشيد ولي شاد باشيد؛ ممكن نيست شغل‌تان را دوست نداشته باشيد و بتوانيد به خود و ديگران شادي و شادابي هديه كنيد.

نتيجه:


انسان‌هاي شاد خود ايجادكننده موقعيت و تعيين‌كننده وضعيت‌اند، زيرا مقتدر و مطمئن‌اند.
 آنها دنيا را بهترين بستر رشد مي‌دانند و از اينكه خداوند آنها را آفريده است، سپاسگزار هستند و به خود احترام مي‌گذارند و از اين همه دادن‌ها و داشتن‌ها ممنون و مرهون‌اند.
انسان‌هاي شاد به‌خوبي مي‌دانند كه هيچ‌كس از آدم‌هاي پرگله خوشش نمي‌آيد. انسان شاد و مثبت توانايي شگرفي در لذت بردن از زمان دارد و در عين اينكه هميشه در تكاپوي معنا و تعالي است، سرشار از شور و هيجان و اميد است.


پس:

اي انسان‌ها، بدون مقدمه، بدون پيشگفتار و بدون در نظر گرفتن جوانب امر شادي را به وجود آوريد و در آن غرق شويد؛ اما قدرتمندانه حركت كنيد و همواره مراقب باشيد كه طلب شادي شما را به پيش‌پا افتادگي، ضعف و فرومايگي نكشاند و چون چنين تلفيقي را در خود به‌وجود آورديد، آنگاه با سربلندي و عزت مي‌بينيد كه:

زندگي زيباست
زندگي آتشگهي ديرنده پابرجاست
گر بيفروزيش رقص شعله‌اش در هر كران پيداست
ورنه خاموش است و خاموشي گناه ماست

با سپاس فراوان از سيدمسعود مدني جامعه‌شناس – مدرس دانشگاه


زیبــا شــو دات کام

---
Source: Zibasho.com — https://www.zibasho.com/archives/3810