منتظریم ببینیم جریان زندگی، ما را به کدام سو می‌برد تا ما نیز به آن سمت برویم و امیدواریم این جریان ما را به جاهای خوب ببرد. ما برای شروع نکردن کارها، ادامه دادن روش‌های قبلی و دنباله‌روی اشتباه از دیگران، همیشه دلایل خوبی داریم: در جمع صحبت نمی‌کنیم چون چیزی برای گفتن نداریم.

تقاضای اضافه حقوق کردن خوب نیست؛ تا سال بعد که موقعیت مناسب شود باید صبر کرد… صحبت از عقیده و احساس واقعی خود عاقلانه نیست، چون فکر می‌کنند ما عجیب و غریب هستیم و…. اما بیایید هر چه که هستیم لااقل فرزندانمان را مانند خودمان، منفعل و بی جرات پرورش ندهیم.

دل و جرأت به چه معنا است؟ می‌گویند شهامت فقدان ترس نیست، بلکه داشتن عزم انجام کار با وجود احساس ترس است.

افراد با جرأت هم می‌ترسند، اما نمی‌گذارند ترس آنها را فلج کند. در عوض، آنهایی که بی‌شهامت‌اند، اغلب تسلیم ترس می‌شوند که خود این موضوع در تشدید احساس ترس در بلند‌ مدت مؤثر است.

وقتی فرد با دوری جستن و فرار کردن از انجام کاری که از آن وحشت دارد، احساس راحتی خیال می‌کند، به نوعی تشویق می‌شود باز هم در آینده چنین رفتاری را در پیش بگیرد.

پس هر چه بیشتر در برابر وضعیت نامطلوب سکوت کنید،‌ احتمال اینکه در آینده دست به مقابله بزنید کمتر می‌شود.

بنابراین از همان ابتدا، به فرزندانتان (خصوصا به نوجوانان) یاد بدهید که با دوری کردن از انجام کاری که از آن وحشت دارد، به هیچ جا نمی رسد و گاهی لازم است خود را برای انجام کارهای سخت تر آماده کند وگرنه چنین رفتاری در طولانی مدت به رکود و انفعال او منجر خواهد شد.

متاسفانه با بالا رفتن سن، این رفتار چنان در فرزندتان تثبیت می‌شود که دیگر حتی فکر مقاومت هم به سر او راه پیدا نمی‌کند، او به ترس‌های خود عادت می‌کند و آنها را بدیهی می‌پندارد.

پیله‌ای به دور خود می‌تند تا او را در برابر همه این ترس‌ها محافظت کند: و سرانجام به جایی می‌رسد که در ازدواجش مشکلی نیست، اما خوشحال هم نیست.

در شغلش نیازی به ریسک کردن ندارد، درآمدش آن قدر هست که احساس راحتی کند. البته توجیه هم دارد. «باید یک خانواده را سرپرستی کنم،‌ نمی‌توان ریسک کرد».

«برای عوض کردن شغل خود را پیر می داند». با خود می گوید «آنهایی که پیشرفت کرده‌اند وضع مالی‌شان از من بهتر بوده، دغدغه‌های من را نداشته‌اند».

سال‌ها می‌گذرد و می‌بیند که تغییر چندانی در زندگی‌اش رخ نداده. تنها کاری که باید بکند این است که باقی سال‌های زندگی‌اش را با رضایتی نسبی بگذراند و در پایان، سرش را روی زمین بگذارد؛ یعنی جایی که در امنیت کامل خواهد بود!؟

اما پشت پرده چه می‌گذرد؟ صداهایی هست. صداهایی که گاه و بیگاه می‌شنود و به او می‌گویند این همان زندگی نیست که می‌خواسته‌ای.

«تو دوست داری روابطت گسترده باشد. می‌خواهی جسمت سالم باشد؛ مهارت‌های جدید یاد بگیری، دنیا را ببینی، دوستانی خوب پیدا کنی، ‌به فقرا کمک کنی و در دنیای اطرافت تغییر به وجود آوری» و اگر او به این صداها گوش نکند و نادیده‌شان بگیرد،‌ تا زمان‌ ترک این جهان از دستشان خلاصی نخواهد داشت.

آنگاه باید چطور جواب این صداها را بدهد ؟ با دلش که می‌گوید این راه زندگی کردن نیست چه خواهد کرد؟ این صداها را چطور ساکت می‌کند؟

شاید با تماشای تلویزیون، ‌اضافه‌کاری‌های پی‌درپی یا پناه بردن به سرگرمی‌های مشغول‌کننده و شاید هم به غذا و… اما با چنین واکنشی، آگاهی او سیر نزولی طی خواهدکرد و از هویت انسانی و الهی و خود حقیقی خود دور خواهد شد.

آیا این سرنوشتی است که برای فرزندتان می خواهید؟!!!

چقدر شهامت داری؟ به فرزندتان یاد دهید به جای تبعیت از اطرافیان، گاهی هم به صدای درون خود گوش بدهد.

لازمه حرکت این است که بتواند در مقابل بخش مقاوم و مستبدِ وجود خود قیام کند، مثلا وقتی اضافه وزن خود را می‌بیند، اعتراف کند که دوست دارد ‌اندامی متناسب و جسمی سلامت داشته باشد و برای این کار تلاش کند.

وقتی موفقیت دیگران را می‌بیند و پنهانی غبطه می‌خورد بگذارد این غبطه آن قدر وجودش را پر کند تا به نیروی حرکت او تبدیل شود.

به او بگویید ناچار است گاهی از پیله انکارگرای خود بیرون بیاید و تنها در این زمان است که می‌تواند وسعت دنیا را با شهامت خود ببیند.

جرأت ما، بزرگی و کوچکی دنیای ما را برای تجربه کردن آن تعیین می‌کند و این همان چیزی است که لازم است به فرزندان خود بیاموزیم.

از ترس تا عمل به فرزندتان یاد بدهید که حتی پس از پذیرفتن چیزهایی که از رویارویی با آنها می‌ترسد، ممکن است بازهم حس ناتوانی‌ به سراغش بیاید.

اما شهامت واقعی مهارتی ذهنی است نه احساسی. به عبارتی لازم است با مشاهده و تفکر، بر تکانه‌های احساسی خود غلبه کند. البته گفتنش آسان است.

ممکن است منطق ما بگوید که صحبت کردن در برابر جمعیتی هزار نفری، هیچ خطر واقعی ندارد، اما ترس به هر صورت از راه می‌رسد و حس تهدیدی که از تخیل ما تغذیه می‌شود، ‌مانع از این می‌شود که داوطلب هر کاری شبیه این شویم.

یا ممکن است در شغل خود در حال پوسیدن باشیم اما نتوانیم جمله استعفا می‌دهم را به زبان بیاوریم. اما توجه داشته باشید که شهامت، مهارتی یادگرفتنی است.

همان طور که کسی بدون تمرین، ‌وزنه ۱۰۰ کیلویی را بلند نمی‌کند، ساده‌لوحانه است که فکر کنیم می‌توانیم با ترس‌های فلج کننده خود یک دفعه و با شدت عمل روبرو شویم.

مشاهده، اولین قدم است. به فرزندتان بگویید به خود نگاه کند؛ به کنش‌ها و واکنش‌ها و به رفتارهایی که از ترس ریشه گرفته‌اند.

می‌تواند همه ترس‌های خود را روی کاغذ فهرست و اولویت‌بندی کند و حالا زمان وزنه‌برداری است.

با وزنه‌های سبک‌تر شروع کند و رفته رفته به وزنه‌های سنگین‌تر رو ‌آورد. بنابراین اول سراغ ترس‌های کم‌اهمیت‌تر خود برود؛ مثلاً از صحبت در یک جمع کوچک تا اینکه بتواند در بین هزار نفر سخنرانی کند.

این روند تدریجی دو فایده دارد. یکی اینکه دیگر‌مانند گذشته از انجام کاری بخصوص فرار نخواهد کرد و دیگر اینکه خود را عادت می‌دهد تا در آینده با شهامت بیشتری عمل کند.

مسئله دیگر در رویارویی با ترس این است که فرزندتان درباره آنچه می‌ترسد شناخت بیشتری پیدا کند.

مثلاً اگر از رها کردن شغل خود و شروع یک کار آزاد می‌ترسد یا از رشته تحصیلی‌اش خوشش نمی آید، قبل از این که دست به عمل بزند، درباره این کار،‌ راه‌اندازی آن، وضعیت بازار، رقبا، سرمایه‌گذاری و یا در باره رشته‌های تحصیلی دیگر و… اطلاعات بیشتری به دست آورد.

می‌توانیم به کلاس‌های مرتبط برود، تا جای ممکن با افراد مؤثر ارتباط بگیرد و… همه این فعالیت‌ها کمک می‌کنند موقع شروع با جرأت و جسارت بیشتری دست به عمل بزند.

لازم است فرزندتان، خود را دائماً در معرض چالش‌های مختلف قرار دهد تا عادت جدیدِ رویارویی با خطرات و ترس‌ها، جایگزین رفتار انفعالی سابق شود.

ترس، دشمن ما نیست بلکه قطب‌نمایی است که با کمک آن می‌فهمیم در چه زمینه‌هایی باید رشد کنیم. زندگی به تعبیر «هلن کلر» یا یک ماجرای تهورآمیز است یا هیچ چیز نیست.

با روی گرداندن از خطرات نمی‌توان از آنها ایمن شد و توانا کسی است که رو به سوی تغییر کند و چون روحی آزاد تقدیرش را خود رقم زند.

رکسانا خوشابی؛ کارشناس ارشد مشاوره

زیباشو دات کام

جرأت و شهامت داشته باشید! یکی از مطالب منتشر شده در زیباشو دات کام است. می توانید عضو فید زیباشو باشید.

اول خودمان!
اگر ارتباط ما با فرزندانمان ارتباطی سالم‌، توام با درک و در کل ارتباط خوبی باشد‌، تقریبا هر کاری که انجام بدهیم‌، آنها هم انجام می‌‌دهند. معمولا در خانواده دخترها با مادر و پسر‌‌ها با پدرهایشان همانندسازی می‌‌کنند. این همانندسازی از سنین پایین شروع می‌‌شود و از همان سال های اولیه، کودک سعی می‌‌کند مانند والدین اش رفتار کند. در برخی موارد که کودک از رفتار مادر یا پدر خود رنجیده یا منزجر شده باشد همانندسازی با والد غیر همجنس و گاه با برخی از بزرگترهای دیگر انجام می‌‌شود. بنابراین اولین راه تشویق فرزندانمان به روزه گرفتن‌، این است که خودمان روزه بگیریم. همچنین اگر مادر بزرگ‌، خاله یا دایی‌، عمو یا عمه‌ای در خانه‌مان باشد که اهل روزه است‌، فرزندانمان به روزه گرفتن تشویق می‌‌شوند.

ماه رمضان‌، ماه غذا خوردن یا غذا نخوردن نیست !!!
بر خلاف تصور برخی از بزرگترها‌، ماه رمضان‌، ماه غذا خوردن یا غذا نخوردن نیست ! منظورم این است که نباید ماه رمضان را تنها از جنبه شکم و محرومیت کشیدن به کودکانمان معرفی کنیم. ماه رمضان برکات زیادی دارد و ما باید بتوانیم آن برکات را به فرزندانمان تفهیم کنیم. برای مثال، به موارد زیر توجه کنید :

ماه درک بیشتر حضور خدا
به فرزندانمان یاد بدهیم که نخوردن غذا و آب‌، دعا کردن و مناجات بیشتر‌، مراقب گفتار و رفتار بودن در ماه رمضان و برخی مهار‌‌ها و کنترل های دیگر‌، همه و همه برای این است که توجه ما به خداوند بیشتر شود‌، بتوانیم به خداوند نزدیک‌تر شویم و حضور خداوند را در زندگی‌مان بیشتر حس کنیم. بتوانیم خداوند را وارد زندگی خود کنیم‌، با او ارتباط برقرار کنیم و او را بخوانیم و دعاهایمان را به حضور متعالش بسپاریم.

ماه افزایش مهار و بردباری
به فرزندانمان یاد بدهیم که ماه رمضان و روزه‌داری تمرینی برای مهار بیشتر نیازها و افزایش صبر و بردباری است. در این ماه یاد می‌‌گیریم که حتی در مقابل عمده‌ترین و اساسی‌ترین نیازهای جسمانی‌مان مقاومت و خود را مهار کنیم. بتوانیم جلوی هوس‌های بیهوده را بگیریم و خود را از گفتار و کردار بد دور کنیم. این تمرین را باید همچنان در طول سال ادامه بدهیم. این نیست که فقط گرسنگی یا تشنگی بکشیم بلکه منظور این است که بتوانیم در جایی که لازم است گرسنگی و تشنگی را چند ساعتی مهار کنیم و در زمانی دیگر آنها را برطرف کنیم. این مهار‌، رشد دهنده است و توانایی های جسمانی و روحی انسان را بالا می‌‌برد.
متاسفانه مهار رشد دهنده در زمانه ما‌، فراموش شده یا کمرنگ است و نداشتن مهار است که بسیاری از بزرگسالان را در دام اعتیاد‌، جرم‌‌ها و گناهان می‌‌اندازد و حتی آینده آنها را نابود می‌‌کند.

ماه همذات پنداری با مردم فقیر و گرسنه
به فرزندانمان یاد بدهیم هدف از گرسنه ماندن در ماه رمضان تنها این نیست که شکم ما خالی بماند. بلکه می‌‌خواهیم با گرسنه ماندن‌، گرسنگان دیگر را درک کنیم. این درک به ما کمک خواهد کرد که فقط به فکر خودمان نباشیم بلکه به فکر همه انسان‌‌ها باشیم. کمک می‌‌کند نسبت به اطرافیان و همنوعان خود بی‌تفاوت نباشیم و خودخواه یا خدای ناکرده ظالم بار نیاییم. حتی می‌‌توانیم بعد از افطار از آنها سوال کنیم که به نظر آنها گرسنگی و تشنگی چقدر سخت است؟ و به نظر آنها برای گرسنگان دیگر چه کارهایی می‌‌توان انجام داد تا ذهن آنها به کار بیفتد و حس همدردی و همدلی آنها با انسان‌‌های دیگر بالا برود.

ماه کمک و خیر رسانی به دیگران
چقدر خوب است اگر بتوانیم همراه با فرزندانمان در این ماه و بعد از افطار‌، شبانه‌، با الگو برداری از حضرت علی(ع) و بطرزی ناشناس به محله‌های نیازمند برویم و به قدر وسع خودمان‌، به آنها کمک کنیم. بدین ترتیب فرزندانمان شناخت بیشتر و موثر‌تری از ماه رمضان پیدا می‌‌کنند و انگیزه آنها برای روزه گرفتن و همچنین خدمت و خیر رسانی به بندگان خدا بیشتر می‌شود. در عین حال ما درس بزرگی به آنها می‌‌دهیم که بتوانند مردم فقیر و از نظر مالی پایین‌تر را هم مشاهده کنند‌، درد آنها را بفهمند و از خودخواهی خود کم کنند.

ماه شکر و حمد
وقتی فرزندانمان با زندگی افراد نیازمند روبرو شوند علاوه بر این که انگیزه بیشتری برای کمک به مردم در راه خدا پیدا می‌‌کنند‌، بهتر و بیشتر می‌‌توانند شکر خدا را به خاطر امکانات و موهبت‌هایی که دارند به جای آورند و این چیزی است که ما باید بدون منت گذاشتن بر سر آنها‌، به آنها یاد بدهیم و گوشزد کنیم. در ماه رمضان مدام از آنها بپرسید که چگونه می‌‌توانیم خدا را بیشتر و بیشتر شکر کنیم و در باره مفهوم «شکر نعمت‌، نعمتت افزون کند» با آنها بیشتر صحبت کنیم.

ماه دعا و مناجات
اگر بتوانیم هر شب بعد از نماز و افطار‌، یا در وقت سحر‌، در منزل‌، با همه خانواده‌، دعای دسته جمعی (که البته کوتاه و در ظرفیت فرزندانمان باشد) بخوانیم‌، باز هم به درک بیشتر فرزندانمان از این ماه پر برکت کمک کرده‌ایم. حتی اگر همه دور هم جمع شویم و هر کسی دعای تکی هم بخواند خوب است. با فرزندانمان درباره درک خدای حی و قیوم و ایمان به خداوند بخشنده و مهربان که دعاها را پاسخ می‌‌گوید صحبت کنیم و سعی کنیم رابطه آنها را با خداوند قوی کنیم بطوری که همیشه بتوانند خداوند را پشتیبان و حامی خود در زندگی بدانند و به خدای بزرگ اتکا کنند.

رکسانا خوشابی مشاور

زیباشـــو دات کام

رمضان ماهی برای فرزندانمان یکی از مطالب منتشر شده در زیباشو دات کام است. می توانید عضو فید زیباشو باشید.

تمسخر همکلاسی‌ها
متاسفانه دست انداختن یا سر به سر گذاشتن که به شکل حاد خود (به صورت مسخره کردن) بروز می‌کند، رفتار ناشایستی است که برخی از دانش‌آموزان به آن دچارند. رفتار نادرستی که روانشناسان آن را نوعی اختلال رفتاری می‌دانند. روانشناسان معتقدند که دلیل بروز این رفتار، اعتماد به‌نفس پایین یا نداشتن اعتماد به نفس است. چرا که چنین فردی سعی دارد برای رفع کمبود‌های خود، با این رفتار دیگران را متوجه خود و به اصطلاح جلب توجه کند. این رفتار نه تنها جو کلاس و حتی مدرسه را متشنج می‌کند و باعث عصبانیت، نگرانی و ناراحتی همکلاسی‌ها و اولیای مدرسه می‌شود، بلکه کودک مورد تمسخر را نیز دچار تنش خواهدکرد. به عقیده روانشناسان، کودک سعی دارد تا با این رفتار کمبود‌هایی چون: اعتماد به نفس پایین، پایین بودن میزان تاثیر کلام خود بر دیگران و کمبود محبوبیت میان جمع را جبران کند و در تصور خود، جایگاه خود را میان جمع، خواه دوستان و آموزگاران و یا حتی والدین، بالا ببرد و تثبیت کند. تردیدی نیست که ادامه این رفتار، نه تنها کودک را به فردی خود محور، زورگو، بی‌هویت، عصبی، پرخاشگر و… تبدیل می‌کند بلکه دیگران را نیز آزار می‌دهد و اجتماع کوچک کلاس و مدرسه را متشنج می‌کند. روانشناسان معتقدند اعتماد به نفس عامل اکتسابی است که از بدو تولد پایه‌های آن در وجود هر یک از انسانها گذاشته شده و با مرور زمان میزان و کیفیت آن گسترده‌تر و عمیق‌تر می‌شود. متاسفانه در بسیاری از خانواده‌هایی که فرهنگ سنتی دارند، مهم‌ترین مساله برای والدین حرف شنوی و تسلیم بودن و بله گفتن فرزندان است، در نتیجه این‌ها با ایجاد برخی فشارها و محدودیت‌های غیر ضروری و مشکل‌آفرین که عمدتا هم به سرکوب فرزندشان منجر می‌شود، مانع رشد اعتماد به نفس در کودکان‌شان شده و همین کمبود تا بزرگسالی آن کودکان امتداد می‌یابد و در بزرگسالی هم باعث عدم خودباوری و اتکای به نفس در می‌شود. پس اگر به عنوان مادر یا پدر شاهد این هستید که فرزندتان دیگران را مسخره می‌کند حتما به فکر روش‌هایی برای افزایش اعتماد به نفس او باشید.
چند روش ساده عملی برای بالا بردن اعتماد به نفس در کودکان
به کودک خود ارزش دهید
کودکان برای شاد بودن، بیش از هر چیزی به گفتگو با ما نیاز دارند.
زمانی که فرزندتان می‌خواهد با شما صحبت کند، اگر آب دست‌تان است زمین بگذارید و سر تا پا گوش شوید و تا زمانی که صحبت‌های او تمام نشده است، صحبت نکنید و در ضمن نخواهید در آن زمان نقش معلم را ایفا کنید و اشتباهات او را اصلاح کنید. با این کار او درمی یابد که چقدر برای او ارزش و احترام قایل هستید.

محبت عمیق خود را پنهان نکنید
هر زمان که احساس خوبی نسبت به فرزندتان پیدا می‌کنید، آن را به صورت عملی و زبانی و از صمیم قلب ابراز کنید. گفتار و رفتار محبت‌آمیز اولا باعث می‌شود تا کودک از حس و نظر شما در مورد خودش مطلع و مطمئن شود و ثانیا رفتار شما الگویی زنده برای فرزندتان است.

با ذره‌بین خوبی‌ها را پیدا کنید
در تشویق و تحسین کردن و توجه به کودک دست و دل باز باشید. نگران نباشید این عمل شما منجر به لوس شدن کودک نمی‌شود. در واقع بچه‌هایی که چنین کمبودی را حس می‌کنند، گرایش به لوس شدن دارند. به جای اینکه فرزندتان را سرزنش کنید، سعی کنید تا حد ممکن اشتباهات او را با محبت به او گوشزد کنید و برعکس با ذره بین به دنبال پیدا کردن رفتار و صفات خوب او باشید و از آنها در جمع تعریف کنید.

مراقب سخن گفتن خود باشید
از هر نوع طعنه زدن، دست انداختن و انگ زدن و نسبت دادن صفات نامناسب به فرزندانتان پرهیز کنید. در برخی موارد لازم است تا رفتار نامناسب و نه شخصیت کودک مورد انتقاد قرار گیرد ولی هرگز سرزنش خود را با تحقیر و تمسخر و زیر سوال بردن همراه نکنید. کلماتی همچون دست‌وپا چلفتی، تنبل، هپلو، خنگ و … مثل تیری زهرآگین بر حرمت نفس کودک است. (اغلب کودک تا شش سالگی درکی از شوخی ندارد).

کودک را در تصمیمات ساده شریک کنید
در تصمیم‌گیری‌هایی که به نحوی کودکان نیز دخیل هستند، نظر او را جویا شوید و سعی کنید تصمیمات بدون ضرر کودک را اجرا نمایید. بدین ترتیب هم عزت نفس کودکتان افزایش می‌یابد و هم نیروی تفکر او رشد می‌کند.

اشتباه غول ترسناک نیست!
ویبچر می‌گوید نمی‌توانید به کودکی بیاموزید که از خود مواظبت کند، مگر آنکه او را آزاد بگذارید تا برای مواظبت از خود بکوشد؛ ممکن است اشتباه کند، ولی دانایی او از میان همین اشتباهات سرچشمه می‌گیرد. خوب است گاهی مادر و پدر‌ها در بازی‌هایی که با فرزندانشان می‌کنند ببازند و در عمل به آنها نشان دهند که شکست آخر خط نیست. گاهی نیز به عمد اشتباه کنید و به فرزندتان نشان دهید بزرگترها نیز ممکن است اشتباه کنند ولی باید مسئولیت اشتباه خود را بپذیرند و سعی در اصلاح آن داشته باشند.

ابراز وجود در کودکان
زمانی که کودک در حالتی گیر می‌کند (کسی او را مسخره می‌کند و یا تحت فشار قرار می‌گیرد) که احساس ناامیدی و ناتوانی به او دست می‌دهد چگونه باید رفتار کند؟
اگر فرزند ما در چنین شرایطی قرار گرفت باید به او بیاموزیم که خجالت را کنار بگذارد و به شخص مسخره کننده و زورگو بگوید که محکم است و اجازه نمی‌دهد کسی او را با تمسخر تحت فشار قرار دهد فرزندان ما باید بتوانند ابراز وجود کرده و دل و جرأت داشته ‌باشند و بتوانند از حق خود و خواسته خود دفاع کنند و نگذارند حقشان ضایع گردد و یا مجبور به کاری شوند که تمایلی به آن ندارند. کودکانی که در این زمینه مشکل دارند، بازیچه خواسته‌های دیگران می‌شوند و دائماً احساس ناراحتی از وضعیت موجود دارند و خود را سرزنش می‌کنند. راه حل این کار سرزنش کردن خود نیست. روش‌هایی را باید یاد بگیرند تا برای همیشه از این مشکلات دور شوند و این رفتار برای کودک در خانواده شکل می‌گیرد.
تفاوت قائل شدن بین فرزندان-تفاوت قائل شدن بین شاگردان
تفاوت قائل شدن بین فرزندان از مهم‌ترین عوامل مسائل روانشناختی کودکان است، فرق گذاشتن به هر صورتی که باشد، یعنی در زمینه مسائل مادی یا معنوی مانند محبت، منجر به عواقب ناگواری خواهد شد. زیرا باعث می‌گردد که فرزندی که مورد بی‌مهری واقع می‌شود، نسبت به دیگری حسادت بورزد و کینه‌ توز شود و گوشه‌ نشین و کم‌رو گردد، بترسد و گریه کند و تفکر انتقام‌جویانه را در خود پرورش دهد. دچار کابو‌س‌های شبانه و حمله‌های عصبی شود و در خود احساس نقص و خود کم‌بینی نماید. کودکان اغلب در محیط آموزشی نیز در معرض چنین بی‌مهری‌هایی قرار می‌گیرند و تفاوت قائل شدن متاسفانه از آموزگاران و مربیان هم سر می‌زند که البته این‌گونه بی‌عدالتی‌ها در محیط آموزشی نیز محصول هولناک خود را به وجود می‌آورد. کودکان سرخورده، پرخاشگر و ناآرام پرورش یافته مربیانی هستند که در دوران تربیت، بین آنها تفاوت ناعادلانه قائل شده‌اند. اغلب پدرها و مادران و مربیانی که این‌گونه رفتار می‌کنند عموماً از تاثیرات و نتایج آن بی‌خبرند و معمولا خود به خود و از عدم آگاهی، رفتارهای متفاوت برای کودکان از آنها سر می‌زند. بنا براین لازم است در امور تربیتی هر چه بیشتر آگاه باشیم و هوشیاری را به رابطه خود با کودک بیفزاییم، دقت در تربیت کودک ما را متوجه نقایص کارمان کرده و نتایج مطلوب‌تری به بار می‌آورد. حتی بزرگان دینی ما نیز به عدالت میان فرزندان توصیه می‌کنند. حضرت پیامبر اکرم (ص) فرمودند: در بخشش و دادن هدایا، مساوات را در بین فرزندانتان رعایت کنید. همچنین مردی در خدمت رسول خدا (ص) بود که پسرش آمد، او را بوسید و بر زانویش نهاد و دخترش آمد، او را در مقابل خود نشاند. پیامبر(ص) فرمود: «چرا بین این دو مساوات را رعایت نمی‌کنی».

تبیه بزرگ برای اشتبا‌هات کوچک
یکی دیگر از مواردی که علی یازده ساله مطرح کرد این بود که هر گاه یک اشتباه کوچک مرتکب می‌شود تنبیهی که برای او اجرا می‌شود بزرگتر از اشتباه اوست. در تربیت فرزند، زیاد سختگیر نباش. باغبان، درخت جوان را که هنوز خوب ریشه ندوانیده، به شدت تکان نمی‌دهد. تنبیه و ملامت باید همراه با لطف و محبت باشد که کودک ضمن آن احساس نکند که محبت والدین را از دست داده است. به یاد بسپارید که محبت و نوازش‌های والدین در تربیت کودک و رشد شخصیت او و جلوگیری از انحراف‌ها، دروغ‌گویی و… نقش معجزه‌ را دارد. روش تنبیه، روشی بسیار مهم در تربیت است که ظرافت و دقت خاص خود را می‌طلبد و حتما باید در راستای تربیت و اصلاح کودک و یا هر فرد دیگر باشد، بدون اینکه به شخصیت انسانی و کرامت فرد، آسیبی برسد. اما متاسفانه برخی مادر و پدر‌ها برای تخلیه ناراحتی‌ها و هیجانات خودشان است که فرزند را تنبیه می‌کنند. وقتی کودک‌تان مرتکب اشتباهی می‌شود تا جایی که امکان دارد اشتباه او را با زبان خوش به او یادآوری کرده و روش اصلاح آن را به او بیاموزید. هر زمان که کودک را تنبیه می‌کنید از خود بپرسید که آیا تنبیه تناسب با اشتباه و خطای کودک دارد؟ و اگر دارد آیا هیچ راه موثرتری برای اصلاح رفتار کودک وجود نداشت؟ متاسفانه اگر کودک بطور دائم با سرزنش و توبیخ روبرو باشد، محکوم کردن دیگران و خصوصا والدین و اطرافیان را یاد گرفته و تا آخر عمر ادامه خواهد داد. برای حسن ختام مطلب یک دستورالعمل مهم را هم می‌گویم: همیشه اول عشق بورز، بعد تربیت کن و آموزش بده.

رکسانا خوشابی، منیژه نیکوقدم  روانشناس

زیبــاشــو دات کام

عشق بورز و تربیت کن! یکی از مطالب منتشر شده در زیباشو دات کام است. می توانید عضو فید زیباشو باشید.

مراقب باشید
اگر فرزندتان دقیقاً متوجه نمی‌شود که شما رئیس هستید، حتی کوچک‌ترین مسائل می‌توانند دردسرهایی مزمن برای شما ایجاد کند. اولین گام برای مسئول بودن این است که به خودتان اجازه بدهید مراقب باشید و کم‌کم از فرزندتان توقع داشته باشید تا از شما اطاعت کند.

بگویید بپرسید
یکی از اشتباهات رایج والدین این است که به جای گفتن، می‌پرسند. روش بیان کلمات شما به فرزندتان می‌فهماند که درخواست شما انتخابی است یا اجباری پس از هم اکنون همه جملات سست و بی‌اراده را از حرف‌ها حذف کنید.
مثال: خیلی خوب می‌شد اگر کسی اتاق را جمع می‌کرد (انتخابی)
لطفاً اسباب‌بازی‌ها را سر جایشان بگذار و اتاق را جمع کن (اجباری)
وقتی چیزی می‌گویید، منظورتان فقط همان باشد نه چیز دیگر
بعضی والدین عادت دارند چیزی را بارها و بارها تکرار کنند آن هم قبل از اینکه ببینند کودک مطابق درخواست آنها عمل می‌کند یا نه؟
بچه‌ها راداری دارند که به آنها می‌گوید درخواست والدین در چه موقعی واقعاً برای والدین مهم است و در چه موقعی این طور نیست. برخی والدین وقتی بارها به درخواست‌شان بی توجهی می‌شود، واقعاً پیگیر می‌شوند در صورتی که آنچه را می‌گویید همان بار اول باید برای‌تان مهم باشد یعنی وقتی فرزندتان که در حیاط است صدا کردید و او جواب ندارد به حیاط بروید دستش را بگیرید و بگویید وقتی صدا می‌زنم توقع دارم فوراً بیایی. شاید شما مجبور باشید چند بار خود را برای فرزندتان ثابت کنید اما در نهایت او اهمیت موضوع را درک خواهد کرد.

مختصر و مفید بگویید
مثلاً بچه‌ها را به اتاق فرستادند تا بخوابند اما نیم ساعت بعد می‌بینید که بچه‌ها جنگ بالش راه انداخته‌اند و نخوابیده‌اند آن وقت است که پر حرفی پدر و مادر شروع می‌شود با جملات تکراری در صورتی که با یک جمله کوتاه برای بچه‌ها جذاب‌تر و اثرگذار خواهد بود مثل «بچه‌ها ساعت هشت و نیم است، پیژامه! همین الان»

در برابر نق زدن، ناله کردن و سرسختی تسلیم نشوید
بسیاری از والدین، در برخوردهای خود روش مناسبی را در پیش می‌‌گیرند، اما توسط فرزند کاملاً مقاوم خود، از مسیرخارج می‌شوند به نظر می‌رسد بچه‌ها وقتی انرژی کودکی را با توانایی خارق‌العاده ترکیب می‌کنند تا به نقطه ضعف والدین ضربه بزنند نتیجه فاجعه‌آمیز می‌شود. در این موقع از فرزندتان دور شوید و به او یاد بدهید که با مقاومت او عقب‌نشینی نمی‌کنید.

از قوانین و برنامه‌های منظم استفاده کنید

کارهای خانه، تکالیف، ساعت خواب، بیرون رفتن از خانه هنگام صبح همه اینها زندگی را تشکیل می‌دهند اگر برنامه کاملاً مشخص و منظمی داشته باشید این کارها جریان منظم خود را پیدا می‌کنند در غیر این صورت هرج و مرج به وجود می‌آید اما دو اصل اساسی این است که همه بدانند چه توقعی از آنها دارید و با هم مهربان باشید و محترمانه برخورد کنید.

امکان انتخاب بدهید و سوال نپرسید
رایج‌ترین مشکل خانواده‌ها اتاق به هم ریخته بچه‌هاست. والدین توقع دارند که اتاق کودک‌شان مرتب باشد اما این اشتباه است که از کودک بخواهند اتاقش را مطابق برنامه زمانی والدین مرتب کند چون پاسخ خشم و عصبانیت خواهد بود. راه‌حل‌ها: دوست داری اتاقت‌ را امروز بعد از مدرسه تمیز کنی یا فردا بعد از فوتبال؟ اول: دوست داری چکار بکنی؟ لباس خوابت رو عوض کنی؟ یا اتاق را جارو بزنی؟ دوست داری اتاقت را خودت تمیز کنی یا من هم به تو کمک کنم؟ یعنی انتخاب را بر عهده کودک بگذار.

یکی از مشکلات والدین بی‌نظمی در بچه‌هاست

فرزندم اسباب‌بازی‌ها، لباس‌های کثیف ظرف‌ها و هر چیز دیگر را در اطراف خانه می‌اندازد و توقع دارد دیگران آن‌ها را تمیز کنند چه باید کرد؟
متأسفانه باید گفت ما خودمان این مشکل را به وجود می‌آوریم یک روز نوزادی داریم که نیازمند توجه کامل و دائمی ماست و روز دیگر فرزندی ۶ ساله داریم که هیچ‌گاه دلیل قانع‌کننده‌ای برای روش زندگی به گونه‌ای دیگر نداشته است. اگر ما خدمتکاری در خانه داشتیم که مدام دنبال من می‌آمد و هر چه من نامرتب و کثیف می‌کردم برایم مرتب می‌کرد دوست داشتم او دائماً این کار را انجام دهد.

راه‌حل‌ها
برنامه‌ای منظم برای نظافت روزانه تهیه کنید کارهای یک روز معمولاً قابل کنترل هستند. اما اگر بی‌نظمی را روزها و هفته‌ها ادامه یابد، غیرقابل کنترل می‌شود بهترین کار این است که جدول زمانی داشته باشید. و هر روز طبق آن عمل کنید مثلاً پس از شام یا قبل از پوشیدن لباس خواب در این راه ثابت قدم و استوار باشید تا برایش خوشایند شود پس از دو، سه هفته این برنامه منظم به صورت عادت در می‌آید و بچه‌‌ها بدون بحث اضافه، همکاری خواهند کرد.
اگر بچه‌ها خوراکی‌های خیلی زیادی داشته باشند، بی‌نظمی زیادی هم خواهند داشت دقت کنید و ببینید چه چیزهایی روی فرش لکه ایجاد می‌کنند حالا اگر آن خوراکی در اختیار فرزندتان نباشد چه مسأله‌ای پیش می‌آید؟ روزی که بچه‌ها در خانه نیستند اسباب‌بازی‌های اضافی را بردارید. بقیه اسباب‌بازی‌ها را در چند جعبه یا سبد لباس بگذارید و روی آنها کاربردشان را بنویسید.
یک جعبه بزرگ بردارید و آن را در انباری بگذارید و روی یک سمت آن بنویسید «زندان» در پایان هر روز تمام چیزهایی را که در اطراف خانه است جمع کنید و داخل جعبه بگذارید.
به بچه‌ها بگویید برای آزاد کردن وسایل خود از زندان، باید ۱۰۰ تومان جریمه دهند و یا یکی از کارهای خانه را انجام دهند آرام و ثابت قدم باشید جالب است که ببینید وقتی بچه‌ها مجبورند برای برگرداندن کوله‌پشتی، کفش‌های ورزشی و … پول بپردازند تا چه حد کمتر وسایل آنها را در اطراف خانه پیدا می‌کنید.
اگر دوست ندارید آنها را جریمه کنید جعبه را پنهان کنید و هر پنج‌شنبه آن را بیرون بیاورید تا خالی شود.
به بچه‌ها بگویید هر چیزی که بعدازظهر آن روز در جعبه باقی مانده باشد، دور ریخته می‌شود و یا به کسی داده می‌شود.
اعتصاب کنید: اگر بچه‌های‌تان بیش از ۱۰ سال سن دارند، به آنها بگویید که دیگر وسایل کسی را جمع نخواهید کرد. آنها مجبورند مسئول جمع‌آوری و مرتب کردن وسایل خود باشند. این قانون را هم اضافه کنید که اگر خانه نامرتب باشد هیچ دوستی حق ندارد به خانه بیاید و خودشان هم اجازه ندارند به دیدار کسی بروند پس از مدتی با به صدا در آمدن زنگ تلفن اتاق به سرعت جمع می‌شود.

کیوان علوی زاده کارشناس ارشد روانشناسی

زیبــاشــو دات کام

راهنمای کامل تربیت کودک یکی از مطالب منتشر شده در زیباشو دات کام است. می توانید عضو فید زیباشو باشید.

برای تغییر رفتار کودک چه می‌توان کرد؟
کودکان وقتی به تکرار یک رفتار و ادامه آن تمایل نشان می‌دهند که به خاطر آن پاداش گرفته و مورد توجه قرار بگیرند. همچنین زمانی یک رفتار را ترک می‌کنند که آن رفتار رد می‌شود. تداوم و ثبات واکنش‌های شما در برابر یک رفتار بسیار مهم است، زیرا باعث می‌شود کودک بداند چه زمان مورد نکوهش قرار می‌گیرد و کی تشویق می‌شود و به این ترتیب گیج نمی‌شود. وقتی که فکر می‌کنید رفتار کودک‌تان ممکن است مشکل ساز شود، سه انتخاب بیشتر نخواهید داشت:
اینکه بدانید آن رفتار یک مشکل نیست و اقتضای آن مقطع سنی و آن مرحله از رشد است.
تلاش کنید تا کودک‌تان آن رفتار را ترک کند؛ چه با بی‌توجهی و چه با تنبیه کردن.
یک رفتار جدید را که خودتان ترجیح می‌دهید به او معرفی و آن را با جایزه دادن به کودک و تشویق کردن در او تقویت کنید.

بهترین راه برای ترک رفتار ناخوشایند کودک
بهترین راه برای ترک یک رفتار ناخوشایند، نادیده گرفتن آن است. این شیوه برخوردی معمولا بهتر از سایر روش‌ها نتیجه می‌دهد. می‌توانید از روش محروم کردن موقتی نیز استفاده کنید. مثلا کودک‌تان را در جایی که برایش راحت نیست، برای چند لحظه بگذارید. البته آن موقعیت نباید در او ایجاد رعب و وحشت کند؛ مثلا او را روی صندلی که دوست ندارد بنشانید و یا بفرستیدش گوشه اتاق بایستد. اگر رفتار غیر قابل قبول دوباره از او سر زد، به او بگویید که رفتارش قابل قبول نیست و با هشدار دادن او را متوجه رفتارش کنید؛ اما همچنان آرامش خود را حفظ کرده و نگاه غضبناک و خشمگین خود را نثار او نکنید. اگر باز هم به رفتارش ادامه داد، دستش را بگیرید و او را به آن موقعیتی که دوست ندارد، ببرید. مثلا برای یک دقیقه درِ اتاقش را ببندید تا در آنجا تنها بماند؛ ولی هرگز چراغ اتاق را خاموش نکنید. بعد از آن دیگر راجع به رفتار بدش نه با او حرف بزنید و نه توضیحی بخواهید، بلکه سعی کنید راهی برای تشویق و متقاعد کردن او به انجام رفتار خوب بیابید.

تشویق کودک برای رفتار خوب و خوشایند
یکی از بهترین راه‌ها برای تشویق کودک به رفتارهای خوب، استفاده از سیستم جایزه دادن است. این روش در کودکان دو سال به بالا بیشتر نتیجه می‌دهد. همواره صبور باشید و سعی کنید در واکنش‌هایی که نشان می‌دهید، عملکرد یکسانی داشته باشید. یکی دو رفتار ناخوشیاند کودک‌تان را انتخاب کرده و با در نظر گرفتن یک جایزه که مورد علاقه‌اش باشد، راجع به رفتار خوب و خوشایند و برعکس رفتار ناخوشایند برایش توضیح دهید و در مورد جایزه‌اش به او بگویید. مثلا: اگر قبل از خواب دستشویی بروی و دندان‌هایت را مسواک بزنی، می‌توانی نیم ساعت بیشتر از شب‌های دیگر بیدار بمانی. اگر کودک‌تان کاری را که خواسته بودید، انجام داد، جایزه‌اش را به او بدهید. می‌توانید کمی هم به او کمک کنید، اما خودتان را زیاد درگیر مسئله نکنید؛ زیرا توجه زیاد شما به او، حتی توجه منفی، برای کودک‌تان مثل جایزه است. آنها ترجیح می‌دهند به جای دریافت هر جایزه‌ای، توجه مخصوص شما را به دست آورند. این روش به شما کمک می‌کند تا از قدرت بیشتر خود برای جنگیدن و نزاع با کودک‌تان استفاده نکنید.

بهترین روش‌ برای جایزه دادن به کودک
از کودک خود بخواهید تا کاری را در زمانی که مشخص شده انجام دهد و بعد به او جایزه بدهید. برای دانستن اینکه چقدر زمان برای انجام آن کار کافی است، می‌توانید به میانگین زمانی کودکان در سن، موقعیت و شخصیت کودک شما، ۵ دقیقه اضافه کنید. تا دقت و انگیزه بیشتری برای رسیدن به موفقیت داشته باشد.
علامت‌های خوب و علامت‌های بد (بهترین روش برای کودکان سرسخت و بسیار پُر تحرک) به فاصله بعد از آنکه به خاطر رفتارهای خوب یا بد کودک‌تان روی کارت مخصوصی که قبلا تهیه کرده‌اید و یا حتی روی دستش علامت گذاشتید، او شروع به تکرار رفتارهای خوب می‌کند. اگر می‌بینید که کودک‌تان در آرامش و سکوت بازی می‌کند، با دوست‌هایش دعوا نمی‌کند، اسباب‌بازی‌هایش را از وسط اتاق جمع می‌کند و یا هر کار خوب دیگری را انجام می‌دهد، یک علامت روی کارتش بگذارید. بعد از آنکه تعداد علامت‌ها بیشتر شدند و به یک تعداد معین رسیدند، به او جایزه بدهید.

برای آنکه کودکان رفتارهای خوبی داشته باشند، چه کارهای دیگری می‌توان انجام داد؟
یک فهرست کوتاه از قوانین مهم تهیه کنید و آنها را به کودک خود بگویید. از اعمال خشونت و زور بپرهیزید. شخصیت پایه‌ای کودک خود را بپذیرید؛ مثلا او خجالتی پرحرف و یا بسیار فعال است. شخصیت پایه می‌تواند کمی تغییر کند، اما نباید انتظار تغییرات زیاد را داشته باشید. سعی کنید در شرایطی که او را بدخو می‌کند، قرار نگیرید. وقتی که از او رفتار بدی سر می‌زند، سعی کنید آن رفتار را برایش توضیح دهید، نه اینکه به او برچسب بد بودن بزنید (کودک بد). اگر کودک‌تان لیاقت و استحقاق مورد تحسین قرار گرفتن را دارد، این‌کار را انجام دهید. گاهی اوقات او را نوازش کنید. کودکان نیازمند توجهات والدین خود هستند. سعی کنید قوانین مربوط به زمان غذا خوردن و وقت خواب را حتما برایش شفاف کنید. گاهی اوقات به او اجازه انتخاب کردن بدهید؛ مثلا از او بپرسید: «دوست داری لباس قرمزت را بپوشی یا لباس آبی را؟» وقتی که کودک‌تان بزرگ‌تر شد، او را وارد کارها و امور مربوط به خانه کنید. اگر از او رفتار ناخوشایندی سر زد، هم‌زمان شروع به تغییر قانونی که از آن سرپیچی کرده است نکنید، بلکه این‌کار را به زمان دیگری موکول کنید.

چرا نباید از تنبیه فیزیکی استفاده کرد؟
گاهی اوقات والدین از تنبیهات فیزیکی استفاده می‌کنند تا مانع از تکرار رفتارهای نامناسب کودک‌شان شوند. بزرگ‌ترین اشکال این کار این است که به کودک‌تان یاد نمی‌دهید آن رفتار را تغییر داده و رفتار مناسب را در پیش گیرد؛ فقط برای مدتی آن رفتار نامناسب را کنار می‌گذارد. رفتار خوب یا بد را به او بیاموزید. اگر رفتار خوب را نمی‌شناسد، احتمالاً به سراغ رفتار بد می‌رود و شما باید به او آگاهی کافی در مورد رفتارهای خوب و بد را بدهید. تنبیهات فیزیکی باعث می‌شوند که کودک پرخاشگر شود و رفتارهای تهاجمی از خود بروز دهد.

چند نکته برای والدین
من کودکم را عاشقانه دوست دارم، اما گاهی اوقات تحمل برخی شرایط برایم بسیار دشوار می‌شود! تجربه به دنیا آوردن کودک و تربیت او، تجربه بسیار لذت‌بخش و دلچسبی است؛ اما گاه بسیار سخت و دشوار نیز می‌شود. هیچ پدر و مادری کامل نیستند و اشتباه از هر کسی سر می‌زند. حتی عاقل‌ترین افراد نیز گاه دچار خطاهایی می‌شوند؛ مثلا سر کودک‌شان داد می‌زنند. اما اگر فکر می‌کنید در کنترل خودتان مشکل دارید، از مشاور خانواده کمک بگیرید؛ پیش از آنکه شروع به بدرفتاری با کودک‌تان کنید.
گاهی اوقات احساس می‌کنم تلاش‌هایم هیچ نتیجه‌ای ندارد؛ آیا این احساس طبیعی است؟ بله تمام والدین گاهی اوقات دچار این حالت می‌شوند. اگر در زندگی شخصی خود مشکلات بیشتری داشته باشید، انجام وظایف و مسئولیت‌هایی که در قبال فرزندتان دادید، سخت‌تر به نظر می‌رسد. برای آنکه پدر یا مادر خوبی باشید، ابتدا باید مراقب خودتان باشید و در صورت وجود هر گونه مشکل در این زمینه از دیگران کمک بگیرید.

وقتی که دچار حس ناامیدی می‌شویم، باید چه کار کنیم؟
به خودتان یک زنگ تفریح بدهید. از همسرتان بخواهید برای مدتی مسئولیت نگهداری از فرزندتان را به عهده بگرید تا شما در این فاصله هر کاری را که دوست دارید که انجام دهید؛ مثلا روزهای تعطیل را بیشتر بخوابید، به ملاقات دوستان‌تان بروید و یا اینکه کمی ورزش کنید.
من معمولا زود کنترلم را از دست می‌دهم و دچار خشونت می‌شوم، آیا واقعا پدر یا مادر بدی هستم؟
بسیاری از والدین گاهی اوقات دچار این حالت می‌شوند. طبیعی است که مواقعی هم دچار خشونت و غضب شوید؛ اما نباید خشم خود را روی کودک‌تان پیاده کنید. وقتی که واقعا عصبانی می‌شوید، یک زنگ تفریح به خود بدهید؛ مثلا به دوست‌تان تلفن بزنید یا از کسی بخواهید برای مدت کوتاهی از کودک‌تان مراقبت کند. افرادی که زیاد دچار خشونت می‌شوند و کنترل خود را از دست می‌دهند، باید به متخصص مراجعه کنند و از او کمک بگیرند تا کودک‌شان دچار آسیب‌های روحی و روانی نشود.

چگونه می‌توانم یک پدر یا مادر خوب باشم؟
هیچ‌ قانون کلی برای پدر و مادر خوب بودن یا کودک خوب بودن وجود ندارد؛ اما برای آنکه یک کودک سالم و شاد را تربیت کنید: عشق و علاقه خود را به او نشان دهید. به حرف‌های کودک‌تان گوش دهید. به او احساس امنیت بدهید. او را تشویق کنید. رفتارهای نامناسب او را مورد انتقاد قرار دهید، نه خود او را. صبور و شکیبا باشید. برای کودک‌تان وقت کافی بگذارید.

تحریریه دنیای سلامت

زیبــاشــو دات کام

بهترین راه تشویق کودکان به کارهای خوب یکی از مطالب منتشر شده در زیباشو دات کام است. می توانید عضو فید زیباشو باشید.

نشانه‌های کودکان لوس
خود محور است و تصور می‌کند که تمامی خواسته‌های او بدون قید و شرط باید برآورده شود.
خشنود نگه داشتن او بسیار سخت است.
به قوانین احترام نمی‌گذارد و حاضر به سازش نیست و مدام استدلال می‌کند.
خواسته‌های غیر منطقی دارد و تلاش می‌کند اطرافیان خود را طبق خواست خود کنترل کند.
پیوسته بی‌حوصله است و شکایت می‌کند.
مفهوم کار سخت و «نه» را درک نمی‌کند.
بی‌ادب است و از انجام کمتر کاری لذت می‌برد.
به خاطر داشته باشید که بسیاری از این نوع رفتارهای کودکان می‌تواند ناشی از بیش فعالی کودک باشد در صورت هر گونه شک و تردید در مورد ماهیت رفتار کودک‌تان با یک متخصص اطفال مشورت کنید. روانشناسان کودک معتقدند که اگر والدین بیش از حد نگران کودک خود نباشند و بیش از حد به خواسته‌های او بها ندهند، هیچ کودک لوسی وجود نخواهد داشت. وقتی والدین هیچ حد و مرزی برای کودک در نظر نمی‌گیرند و انتظارات‌شان از او کم است، نه تنها به کودک محبت نمی‌کنند، در واقع به نوعی به او آسیب می‌رسانند. محبت باید واقعی و صادقانه باشد و البته هرگز نباید محبت را از کودک دریغ کرد؛ ولی حد و اندازه باید نگاه داشت. معنی محبت با پاسخ به توجهات نامناسب کودک متفاوت است.

چگونه می‌‌توان کودک لوس را اصلاح کرد؟
هنگامی که رفتارهای او به نظر شما از حد می‌گذرد و خودخواهانه است سعی کنید او را آرام کنید و اگر همچنان این رفتارهای او ادامه یافت برای او توضیح دهید که لازم است در رفتارش تغییر ایجاد کند و نمی‌تواند انتظار داشته باشد که هر نوع خواسته او با پاسخ مثبت روبه‌رو شود. با توجه به سن او برایش محدودیت‌های خاصی در نظر بگیرید و اجازه ندهید که بداخلاقی او بر نوع محدودیت‌ها تاثیر بگذارد و به یاد داشته باشید که شما پدر و مادر هستید و البته شما مسؤولید.

به او حق انتخاب دهید
گاهی به او حق انتخاب بدهید؛ مثلاً در مورد نوع کتابی که دوست دارد مطالعه کند و یا نوع لباسی که به تن کند و یا نوع غلاتی که به عنوان میان وعده میل کند، از او نظرخواهی کنید و بدین ترتیب به او یاد بدهید که در برخی موارد امکان انتخاب برای او وجود دارد و در برخی موارد نیز باید به انتخاب والدینش احترام بگذارد. وقتی هیچ حق انتخابی ندارد، به او این امکان را ندهید و برای او قوانین خاصی تعیین کنید. مثلاً هنگام خرید در مکان‌های شلوغ باید دست مادر خود را بگیرد و در این مکان حق هیچ انتخاب دیگری را ندارد و یا هنگام اتومبیل سواری حتماً باید کمربند ایمنی خود را ببندد.

تفاوت میان خواسته‌ها و نیازها
میان خواسته‌ها و نیازهای او تفاوت قائل شوید هیچ کودکی وجود ندارد که در صورت داشتن قدرت زیاد از آن برای رسیدن به خواسته‌‌هایش استفاده نکند. او به غذا، لباس، راحتی، عشق و البته حمایت نیاز دارد، ولی سفر گران‌قیمت، خرید اسباب‌بازی‌های فراوان و یا جدیدترین سیستم‌های بازی خواسته‌های او هستند و نه نیازهای او و البته که نباید تمام خواسته‌های او برآورده شود. گاه پدر و مادرها به اشتباه ابتدایی‌ترین نیازهای اولیه زندگی خود را نادیده می‌گیرند و خواسته‌های غیر منطقی کودکان‌شان را برآورده می‌کنند. اجازه دهید کودک انتخاب‌های آگاهانه شما را که شامل فداکاری، صبر و کنترل بر نفس می‌شود، ببیند. مثلاً هنگامی که برای خرید از منزل خارج می‌شوید و پشت ویترین مغازه به تماشای اجناس می‌پردازید، به کودک‌تان بگویید که اگرچه این گردن‌بند بسیار زیباست و من تمایل دارم آن را بخرم، ولی چون به چکمه‌های کار بیشتر نیاز دارم، از خرید آن صرفنظر می‌کنم و یا اینکه به جای خرید آن می‌توانم چند شاخه گل برای مادربزرگ‌تان بخرم و او را خوشحال کنم. کودکان به خصوص در سنین پایین به رفتار شما دقت و درست مثل یک ربات آن را تکرار می‌کنند، بنابراین با رفتاری مناسب می‌توانید به کودکان خود به‌طور غیر مستقیم، انتخاب‌های آگاهانه را آموزش دهید.

بیش از حد از او حمایت نکنید
بیش از حد از او حمایت نکنید، در موقعیت‌های سخت او را تنها نگذارید ولی در حمایت از او افراط نیز نکنید، به او یاد دهید که خود مسؤول رفع مشکلات است و مهارت‌های مقابله‌ای را به او بیاموزید و بدین ترتیب اعتماد به نفس او را تقویت کنید.

به او آموزش صبر دهید
به او صبر را آموزش دهید و مطمئن باشید که پاسخ به تمام خواسته‌های او بلافاصله پس از درخواست، اصلاً شیوه تربیتی مناسبی نخواهد بود. به او یاد دهید که باید صبر کند تا به خواسته‌هایش برسد. عدم آموزش این مهارت، او را در زندگی به فردی سرخورده تبدیل می‌کند. اگر در حال مکالمه تلفنی با دوست‌تان هستید و کودک از شما درخواست می‌کند برای او کاری انجام دهید، نیازی نیست فوراً تلفن را قطع کنید، بلکه از او خواهش کنید چند دقیقه‌ای صبر کند تا مکالمه شما تمام شود.

از ستایش بیش از حد او بپرهیزید
از ستایش و مدح بیش از حد او بپرهیزید. اگر کودک شما در انجام کاری سخت و یا انجام کاری جدید تلاشی کرد، او را تشویق کنید، ولی از ستایش و مدح بی‌دلیل خودداری ورزید که موجب غرور و اعتماد به نفس بیش از حد و کاذب او می‌شود.

آموزش احترام به حقوق دیگران
به او آموزش دهید که به حقوق دیگران احترام بگذارد. پس از اینکه نیازهای اولیه کودک همچون غذا، پوشاک و… برآورده شد، خواسته‌های او پس از نیازهای والدین باید برآورده شود و نیاز والدین برخواسته‌های کودکان اولویت دارد. همراه کودک‌تان، فعالیت‌های گروهی انجام دهید و با همسر و یا دوستان خود وقت سپری کنید. این کار هم به لحاظ سلامت جسمی و هم روحی، برای کودکان مفید است و در کارهای گروهی می‌توانید احترام گذاشتن به حقوق دیگران را به آنها آموزش دهید.

به یاد داشته باشید
به یاد داشته باشید که دوست داشتن فرزند به این معنا نیست که باید به تمامی خواسته‌های او پاسخ دهید و او را لوس کنید. محبت خود را به او با تربیت صحیح نشان دهید و او را فردی صالح و متکی به نفس تربیت کنید. او را در آغوش بگیرید و ببوسید، ولی لوس نکنید. احساس گناه نکنید، وظیفه شما به عنوان پدر و مادر این نیست که همیشه کودکان خود را راضی نگه‌دارید، بکله بایدکودک را به گونه‌ای تربیت کرد که در جهان خارج موفق باشد. نباید کودکان با گریه کردن، کوبیدن به در و… هر آنچه را که می‌خواهند به دست بیاورند. مطمئن باشید که شادی آینده فرزندان شما با آنچه که برای آنها می‌خرید، می‌پوشند و یا می‌خورند، تأمین نمی‌شود. با آنها صحبت کنید و برای‌شان معنای واقعی ارزش‌ها را توضیح دهید تا بدانند آنچه موجب موفقیت آنها در آینده می‌شود، هوش، خلاقیت، سلامت جسمی و روانی است به جای آنکه ساعات متوالی را برای خرید خواسته‌های آنان در خیابان‌‌ها صرف کنید، در منزل با آنها به گفت‌وگو بپردازید. به کودکان خود یاد دهید که بتوانند انگیزه ذاتی را از انگیزه بیرونی تشخیص دهند و درک کنند. انگیزه درونی کاری است که مردم احساس می‌کنند باید آن را انجام دهند و همیشه به انجام آن افتخار می‌کنند و احساس موفقیت خواهند داشت و انگیزه بیرونی کاری است که ناشی از یک انگیزه خارجی انجام می‌شود؛ مثل خرید یک اسباب بازی و تأثیر موفقیت و شادی از انجام آن زودگذر و موقتی خواهد بود. به کودکان فرصت دهید تا در میان همسالان خود قرار بگیرند و با آنها ارتباط برقرار کنند تا رفتارهای اجتماعی را یاد بگیرند. آنها مفاهیمی همچون همکاری و اشتراک و احترام به حقوق دیگران را در گروه هم‌سالان خود بهتر می‌آموزند. تسلیم خواسته‌های نامعقول کودکان نشوید و برای آنان دلیل عدم پذیرش خود را توضیح دهید. به یاد داشته باشید که تنبیه کودکان نیز همچون تشویق می‌تواند در تربیت آنها موثر واقع شود و کودکان لوس هیچ‌وقت تنبیه نشده‌اند و همیشه هر کار اشتباهی که انجام داده‌اند، نادیده گرفته شده است. افراط و تفریط در هر کاری مشکل‌ساز می‌شود.

زیبــاشــو دات کام

فرزندتان را لوس بار نیاورید! یکی از مطالب منتشر شده در زیباشو دات کام است. می توانید عضو فید زیباشو باشید.

در اولین سال‌های زندگی عملکردهای اصلی کودک مانند رفتار و عواطف به شدت تحت تاثیر محیط قرار دارد. سال‌های اول بعد از تولد دوره‌ای است که مغز و سیستم عصبی مرکزی کامل می‌شود و اگر والدین اطلاع کافی در این خصوص داشته باشند و محیط مناسبی برای کودک فراهم کنند، نتایج مطلوبی به دست خواهند آورد.

وضع بدن و حرکات فیزیکی
کودک با پاهایی که کمی جدا از هم هستند راه می‌رود، به هنگام شروع راه رفتن و متوقف شدن، نمی‌افتد. هنوز برای ایجاد تعادل، بازوهایش را بالا نگه می‌دارد. با دقت می‌دود، سرش مستقیم و در خط وسط قرار دارد، چشم‌ها در فاصله یک تا دومتری جلو، ثابت است اما برای عبور از موانع سر راه مشکل پیدا می‌کند. اسباب بازی‌های بزرگ یا جعبه‌ها را در امتداد زمین فشار می‌دهد و می‌کشد. در حال راه رفتن اسباب بازی بزرگ یا خرس عروسکی را با خود حمل می‌کند. سوار صندلی کوچک می‌شود یا از طرفین سر می‌خورد تا خودش را روی صندلی بنشاند. از بالا رفتن لذت می‌برد و از صندلی بزرگسالان بالا می‌رود سپس می‌چرخد و می‌نشیند.

با کمک دیگران از پله‌ها بالا می‌رود و گاهی پایین می‌آید. با پشت روی پله‌ها، پایین می‌خزد یا گاهی چند پله را با تکان دادن کفل‌هایش که به سمت جلو فشار می‌آورند، پایین می‌رود. زانوهایش را بدون حمایت دیگران روی سطح صاف مستقیم می‌کند و می‌ایستد. زانوها و کفل‌ها در وضع چمباتمه زدن قرار می‌گیرد تا اسباب ‌بازی را از روی زمین بردارد و روی پاهایش می‌ایستد و از دست‌هایش به عنوان حمایت استفاده می‌کند.
توجه: اطفالی که پایین تنه بی قرار دارند معمولاً در راه رفتن تأخیر دارند.

بینایی و حرکات ظریف
اشیاء کوچکی که در محدوده دیدش باشد را فوری با حالت چنگ زدن گازانبری برمی‌دارد. وسط یا بالای بدنه مداد را در همه دستش یا با حدود زمخت شست و انگشتانش نگه می‌دارد. به طور بی اختیار خط خطی می‌کند و نقاطی رسم می‌کند، یک دست را به تنهایی به کار می‌برد و یا گاهی با مدادهایی در هر دو دست این کار را می‌کند. بعد از نشان دادن ساختن برج یا گاهی به طور خود به خودی با سه مکعب برج می‌سازد. از کتاب‌هایی که تصاویر ساده دارند، لذت می‌برد، اغلب موضوعات رنگی را تشخیص می‌دهد و انگشت اشاره‌اش را روی آنها می‌گذارد. در یک زمان چند صفحه را ورق می‌زند. مردم آشنا و دور از خود را تشخیص می‌دهد و به اشیاء علاقمند دور در بیرون از خانه اشاره می‌کند.

شنوایی و گفتار
در موقع بازی به طور متناوب با خودش صداهای شبه گفتاری تولید می‌کند که آهنگ‌ محاوره و حالت هیجانی دارد. به ارتباطات گفتاری که مستقیماً به او خطاب می‌شود، گوش می‌کند و پاسخ می‌دهد. حدود شش تا بیست کلمه قابل تشخیص را به کار می‌برد و تعداد بیشتری کلمه را درک می‌کند. کلمه برجسته یا آخرین کلمه جملات کوتاهی را که به او خطاب شده، منعکس می‌کند شیء دلخواهش را از طریق اشاره کردن همراه با صداسازی بلند و مصرانه یا گفتن کلمات منفرد تقاضا می‌کند. از اشعار کودکانه لذت می‌برد و سعی می‌کند به آن بپیوندد. تلاش می‌کند آواز بخواند. وقتی فرد بزرگسال اشیاء آشنایی را تقاضا کند، آنها را با دست به او می‌دهد. دستورات ساده مانند «کفش‌هاتو پات کن»، «در را ببند» را انجام می‌دهد. مفهوم کلمه «نه» را می‌فهمد. به مو، کفش‌ها، بینی و پاهای خودش یا عروسکش اشاره می‌کند.

رفتار اجتماعی و بازی
قاشق را نگه می‌دارد و غذا را به درستی در دهان می‌گذارد، گرچه ممکن است با غذا بازی کند. فنجان را میان هر دو دستش می‌گیرد و بدون ریختن زیاد، آن را می‌نوشد. به تنهایی فنجان را زمین می‌گذارد اما معمولاً هنگامی که محتوای نوشیدنی تمام می‌شود، فنجان را با دست به بزرگسال برمی‌گرداند.هنگامی که لباسش را به او می‌پوشانند یا در می‌آورند، کفش‌ها، جوراب و کلاهش را درمی‌آورند، کمک می‌کند ولی بندرت قادر است آنها را عوض کند (درآورده و بپوشد). جلب توجه درباره نیاز ضروری به دستشویی از طریق بی‌قراری و صداسازی شروع می‌شود. کنترل دوره‌ای ممکن است حاصل شود ولی خیلی متفاوت است. ممکن است شلوارش را خیس یا کثیف کند. با شور و حرارت و با درک فزاینده‌ای محیط را جستجو می‌کند و احساس خطر نمی‌کند.

دیگر اسباب بازی‌ها را در دهانش نمی‌کند. اینکه اشیاء به کجا تعلق دارند را به خاطر می‌آورد. هنوز در هنگام بازی یا عصبانیت اشیاء را به زمین می‌اندازد اما گاهی و بندرت از نظر بینایی در تشخیص هدف مشکل دارد. شیفته اشیاء خانگی است و فعالیت‌های روزمره ساده مانند غذادادن به عروسک، کتاب خواندن، جارو کردن زمین و شستن لباس‌ها را تقلید می‌کند. به تنهایی بازی می‌کند اما دوست دارد که نزدیک بزرگسال آشنا یا خواهر یا برادر خود باشد. از نظر عاطفی هنوز خیلی به بزرگسال آشنا وابسته است و به تناوب حالت وفاداری و مخالفت دارد.

 دکتر مهنازصلحی

زیبــاشـو دات کام

رشد و تکامل حرکتی و اجتماعی کودکتان یکی از مطالب منتشر شده در زیباشو دات کام است. می توانید عضو فید زیباشو باشید.

فرزندتان یویو نیست!
وقتی از طریق فیلم‌های مستند به زندگی جانداران دیگر روی کره زمین نگاه می‌‌‌کنم همیشه یک نکته نظرم را جلب می‌‌‌‌کند. تقریبا همه جانداران غیر از انسان، تا فرزندشان کاری را یاد می‌‌‌‌گیرد ، دیگر آن کار را برایش انجام نمی‌‌دهند و انجام آن کار را هر قدر سخت باشد به عهده خود او می‌‌‌‌گذارند. اما پدر و مادرهای این زمانه تا مدت‌‌ها بعد از بزرگ شدن فرزندشان کارهای او را انجام می‌‌‌‌دهند، بند کفش‌اش را می‌‌‌‌بندند، دکمه‌های لباسش را می‌‌‌‌اندازند، اتاقش را مرتب می‌‌‌‌کنند، قفسه کتاب و دفترش را تمیز می‌‌‌‌کنند، اسباب‌بازی‌هایش را جمع‌وجور می‌‌‌‌کنند و هر چند شرمنده کننده است اما همین رفتار را تا بزرگسالی او ادامه می‌‌‌‌دهند و خانه و ماشین و وسایل زندگی‌‌اش را می‌‌‌‌خرند، به جای او کار می‌‌‌‌کنند و خرج زن و بچه‌‌اش را می‌‌‌‌دهند یا از نوزادش نگهداری می‌‌‌‌کنند و … بدیهی است که منظور این نیست که پدر و مادر نباید به فرزندشان رسیدگی کنند یا نباید برای تشکیل زندگی به او کمک کنند. بلکه منظور این است که نباید فرزندان‌شان را بیکاره بار بیاورند، به خود وابسته کنند و مثل یویو تا آخر عمر آنها را برای هر کاری به والدین برگردانند! چنین فرزندانی اغلب پرتوقع، تنبل، وابسته و در نهایت غمگین و حتی پوچ‌گرا بار می‌‌‌‌آیند. غم و پوچ‌گرایی آنها از این جهت است که هیچ محصول و ثمری در زندگی ندارند و به قول معروف خیرشان به کسی نرسیده و استعدادها و توانمندی‌هایشان شکوفا نشده و پژمرده شده است.

فرزندتان سطل تحقیر یا تاج پادشاهی شما نیست!
برخی معتقدند که بدترین کاری که والدین می‌‌‌‌توانند با فرزندانشان انجام بدهند این است که عقده‌های سرکوب شده خود را بر سر او خالی کنند! برخی از والدین گمان می‌‌‌‌کنند فرزند آنها باید آرزوهای آنها را دنبال و برآورده کند و رویاهای آنها را جامه عمل بپوشاند در حالی‌که هر کس رویای مخصوص به خود را دارد. هر کس هدف و آرزوی نهفته و گاه ناگفته‌‌ای دارد که خود او مسئول تحقق آن است نه دیگری و چه بسا رویای یک نفر با رویای نفر دیگر قرابت و شباهتی نداشته باشد. برخی از والدین تمام زندگی خود را وقف فرزندان و خود را قربانی رشد فرزندان خود می‌‌‌‌کنند . در نتیجه همه رویاهایشان بی‌سرانجام یا بدفرجام مانده است و می‌‌‌‌خواهند فرزندان‌شان آن رویاها را محقق کنند! به همین دلیل مثلا اگر می‌‌‌‌خواسته‌اند مدیر شوند یا مهندس، پزشک شوند یا وکیل یا معلم ، آن بار را بر دوش فرزندشان می‌‌‌‌اندازند و او را وادار می‌‌‌‌کنند راه مورد نظر آنها را دنبال کند و تاج پادشاهی آنها را بر سر بگذارد! و اگر هم، چنین چیزی امکانپذیر نشد تا آخر عمر فرزندشان را سرکوفت می‌‌‌‌زنند و او را تبدیل به سطل زباله‌‌ای می‌‌‌‌کنند که انواع تحقیر‌‌ها و توهین‌‌ها را در آن می‌‌‌‌ریزند! چون نه تنها خود به دلیل قربانی شدن ، فرصت تحقق آرزوهای خود را نیافته‌‌اند بلکه فرزندشان نیز مسئولیت گذاشتن تاج پادشاهی آنها را نپذیرفته است!

توجه داشته باشید که فرزند شما باید رویا و هدف، مسئولیت و ماموریت خودش را بیابد و انجام بدهد نه رویا و هدف شما را. حتی اگر توانستید او را وادار به این کار کنید نه تنها مسئولیت از عهده شما خارج نشده و همچنان مسئولید که به اهدافتان نرسیده‌اید، بلکه مسئولیت جدیدی هم بر دوش شما سنگینی خواهد کرد. مسئولیت این که جلوی تحقق رویای اختصاصی فرزندتان را گرفته اید! بنابراین تنها کار شما این است که فرزندتان را تشویق کنید که خودش استعدادها و توانمندی‌های خود را کشف کند و هدف خود را در زندگی بیابد و به سمت آن حرکت کند و هر جا لازم شد اسباب و لوازم رشد او را برایش فراهم کنید. همین، نه بیشتر.

فرزندتان احمق نیست!
واقعا معذرت می‌‌‌‌خواهم که از اصطلاح نازیبای «احمق» استفاده کردم. اما بدبختانه این تصور بسیاری از والدین در باره فرزندشان است. آنها گمان می‌‌‌‌کنند فرزندشان چیزی نمی‌فهمد یا لااقل چیزهایی را که مادر و پدر نمی‌خواهند بفهمد، نمی‌فهمد! از طرف دیگر می‌‌‌‌خواهند فرزندشان در درس و تحصیل کاملا باهوش و زرنگ باشد و درس‌‌ها را خوب بفهمد و مطالب جدید را یاد بگیرد. گزارشات بسیاری از والدینی در دست دارم که گمان می‌‌‌‌کنند فرزندانشان ایما و اشارات معمولی یا جنسی آنها با هم را نمی‌فهمند! فرق گذاشتن آنها بین فرزندان را نمی‌فهمند، تفاوت تربیتی دختر و پسر در خانواده را نمی‌فهمند، مشکلات مالی یا اعتیاد یکی از والدین را نمی‌فهمند، غم و اندوه و ناکامی‌های مادر یا پدرشان را نمی‌فهمند و نمی‌فهمند دیگر عشق و محبتی بین مادر و پدرشان باقی نمانده است.

خیلی دردناک است اما فرزندان ما همه اینها را می‌‌‌‌فهمند و گاه، از این همه، رنج بسیاری می‌‌‌‌کشند. رنجی که حتی نمی‌توانند در باره‌ی آنها گفتگو کنند یا چیزی به کسی بگویند. فرزندان ما یک عالم پرونده‌های باز اما مکتوم دارند که گاه تا پایان عمر، از آنها با کسی سخن نمی‌گویند. آنها را دست کم نگیرید.

سن فرزندتان را فراموش نکنید!
یکی دیگر از اشتباهاتی که پدر و مادر مرتکب می‌‌‌‌شوند این است که سن فرزند خود را در نظر نمی‍‌گیرند. گاهی فرزند خود را بسیار بزرگتر از سن واقعی تلقی می‌‌‌‌کنند و گاهی بسیار کوچکتر ! گاه از یک کودک دو ساله انتظار دارند به هر قیمتی که شده ادرار خود را کنترل کند و اگر نکرد او را بشدت کتک می‌‌‌‌زنند. گاهی از یک نوجوان ۱۳ ساله انتظار دارند مشکلات زناشویی آنها را حل کند، مراقب مادر یا پدر باشد و مانند خبرچین‌‌ها اطلاعات بیاورد یا جاسوسی کند! و برعکس گاهی با یک جوان ۲۰ ساله مثل یک کودک ۵ ساله رفتار می‌‌‌‌کنند و می‌‌‌‌خواهند همه کارهایش را کنترل کنند! چه فرزندمان را بزرگتر و چه کوچکتر از آن‌چه که هست تصور کنیم اشتباه کرده‌ایم. متاسفانه بعضی از والدین بار‌های روانی خود را به کودکان منتقل می‌‌‌‌کنند ، جلوی آنها مشاجره می‌‌‌‌کنند و آنها را می‌‌‌‌ترسانند یا ناامن می‌‌‌‌کنند. آنها گمان می‌‌‌‌کنند کودک هم مانند آنها می‌‌‌‌اندیشد و موضوع را فراموش می‌‌‌‌کند در حالی‌که اینطور نیست. کودک با توجه به سنش ممکن است اتفاق رخ داده را عمیقاً باور کند و تا آخر عمر به خاطر بسپارد.

فرزندتان را به چیزی که نیست تبدیل نکنید!
از درخت سیب نمی‌‌توان محصول هلو برداشت کرد و از بوته خیار نمی‌‌توان زردآلو گرفت! هر درختی میوه خود را دارد و هر میوه هم خواص خود را. اگر فرزندتان استعداد هنری دارد به زور از او مهندس در نمی‌‌آید و اگر استعداد فنی دارد نمی‌‌تواند پزشک قابلی شود. اگر ادبیاتش خوب است و ریاضیاتش ضعیف، نمی‌‌توانید از او یک ریاضیدان بسازید و اگر روابط اجتماعی خوبی دارد نمی‌‌تواند او را وادار کنید که حرفه‌‌ای را انتخاب کند که پشت درهای بسته و در تنهایی انجام بشود ! فرزندتان را همین‌گونه که هست بپذیرید. خداوند از من و شما بر بندگان خود مهربان‌تر است. او می‌‌‌‌داند در هر کس چه استعدادهایی به ودیعه بگذارد و همین کار را هم کرده است. بزرگترین هنر درخت سیب این است که بهترین سیب را بدهد و بزرگترین هنر ما پدر و مادرها هم همین است که به فرزندانمان کمک کنیم تا با توجه به علاقه و استعدادی که دارند بهترین شکوفایی را داشته باشند و برترین ثمر را بدهند. هرگز فرزندتان را به چیزی که نیست مبدل نکنید.

فرزندتان را انتقام‌جو، بی‌اعتماد و خشن بار نیاورید
بهترین ارث‌، بهترین آموزش و برترین تربیت برای فرزندمان کاشتن بذر‌های محبت در روح و روان اوست. وقتی با فرزندانمان لجبازی می‌‌‌‌کنیم، وقتی خشونت به خرج می‌‌‌‌دهیم، وقتی مرتباً تلافی می‌‌‌‌کنیم و به او بی‌اعتمادیم، همین ویژگی‌ها را به او هم منتقل می‌‌‌‌کنیم و یاد می‌‌‌‌دهیم. اینها بدترین ویژگی‌هایی است که می‌‌‌‌توانیم در فرزندانمان پدید بیاوریم یا فعال کنیم. همه اینها موجب می‌‌‌‌شوند او تا پایان عمر طعم خوشحالی و خوشبختی واقعی را نچشد. فرزندتان را برای خوشحال و راضی بودن بار بیاورید نه برای انتقامجویی و خشونت. او را برای صلح و دوستی آموزش دهید نه برای دشمنی و جنگ و مشاجره.

رکسانا خوشابی کارشناس ارشد مشاوره

زیبـاشــو دات کام

با فرزندتان چنین برخوردی نکنید! یکی از مطالب منتشر شده در زیباشو دات کام است. می توانید عضو فید زیباشو باشید.

قبل از تولد، در رحم مادر
تحقیقات نشان می‌دهد نمونه‌های واقعی از آنچه که جنین در رحم مادر می‌‌شنود، ثبت شده است. این بررسی‌ها همچنین نشان می‌دهند که نوزادان صدای مادر خود را بهتر از صدای پدر خود تشخیص می‌دهند؛ چرا که مادرها با صدای ملایم و آهنگین با نوزادان صحبت می‌کنند و از آنجا که آنان به طور ذاتی موسیقی و آهنگ را دوست دارند، بدن خود را همراه با شنیدن صدای آهنگ و آوار مادر حرکت می‌دهند. قبل از اینکه کودکان هر نوع توانایی دیگری را یاد بگیرند (راه بروند و یا برقصند)، می‌آموزند که آواز بخوانند. آنها قبل از حرف زدن آواز می‌خوانند.

آموزش و یادگیری به وسیله لالایی
قابلیت نوزاد خود را از بارداری تا یکسالگی تقویت کنید، رشد گوش نوزادان تا هفته بیستم تکامل می‌یابد و مغز کودک نیز تا قبل از هفته بیست و چهارم به صداهایی که از بیرون از رحم می‌شنود، پاسخ می‌دهد. این پاسخ‌ها الکتریکی هستند. وقتی بچه‌ها از شنیدن صدایی لذت می‌برند، بهتر نفس می‌کشند و این آهنگ‌ها در خاطره آنها باقی می‌ماند؛ به همین دلیل است که نوزادان به صداهایی که قبل از تولد خود دررحم مادر و تا یکسالگی می‌شنوند، علاقه بیشتری نشان می‌دهند و یاد این صداها همیشه در ذهن آنها باقی می‌ماند.

لالایی، روشی برای آموزش زبان
هنگامی که مادر برای کودک خود لالایی می‌خواند، به طور ناخودآگاه، او را با ریتم و البته کلام آشنا می‌کند و در واقع زبان مادری را به او آموزش می‌دهد. لالایی از صداهای کشیده زیادی تشکیل می‌شود. صحبت کردن نوزادان همچون آواز خواندن است و تفاوت زیادی میان آنها وجود ندارد. همانطور که کودک رشد می‌کند، از آواز خواندن لذت می‌برد. که تطبیق کلمه‌ها به یادگیری سریع کودک می‌انجامد و کودک می‌تواند مدت طولانی‌تری آنها را در مغز خود حفظ کند و به همین دلیل است که متن آهنگ‌هایی را که در دوران طفولیت شنیده‌ایم، هنوز هم به یاد داریم.

لالایی و رشد عقلی
مادرانی که برای کودک خود لالایی می‌خوانند، کودک آنان شش ماه زودتر از سایر کودکان حرف می‌زند و به رشد عقلی بالاتری می‌رسد و عملکرد مغز او برای انجام پازل‌های هوشی ریاضی، موسیقی و شطرنج نیز بیش از سایرین خواهد بود. همچنین کودکانی که زیاد به موسیقی گوش می‌دهند، ارتباطات مغزی آنان بسیار پیشرفت می‌کند و این پیشرفت بر راه و روش تفکر آنان نیز تأثیر می‌گذارد.

لالایی و درک عاطفی
در مطالعه‌ای که انجام گرفت با پخش ۳۰موسیقی، کودکان ۶ تا ۱۲ ساله، احساسات متفاوتی از خود نشان دادند و هر کودک دقت و حساسیت عاطفی شگفت‌آوری داشت مثلاً با پخش آهنگ شاد و موزون، آنها حرکات تند می‌کردند و با پخش موسیقی غمگین، حرکت آنها آهسته و پیوسته می‌شد.

ماهنامه کودک سالم

زیبـاشـو دات کام

لالایی برای رشد کودکان یکی از مطالب منتشر شده در زیباشو دات کام است. می توانید عضو فید زیباشو باشید.

برای آرام نگهداشتن کودک، دمای اتاق را کمی افزایش دهید و از یک حوله یا دستمال نرم برای پوشاندن بدن نوزاد استفاده کنید.

ماساژ خوب، آرامش و شادی را به کودک هدیه می دهد

*نوزادان کولیکی: واژه کولیک به معنای اسپاسم یا گرفتگی دردناک عضلات است. اما علت گریه نوزادان دردی است که کودک در ناحیه روده یا شکم احساس می کند. هر چند که روده نوزادان، مبتلا به کولیک سالم به نظر می رسد. به عبارتی «کولیک»، گریه غیرقابل کنترل و مداوم نوزاد است که ظاهراً سالم است و خیلی خوب هم تغذیه می شود. تمام نوزادان گریه می کنند اما نوزادانی که بیش از ۳ ساعت در روز و سه یا ۴ روز هفته به طور مداوم گریه می کنند به کولیک مبتلا هستند در حدود ۲۰ درصد از نوزادان کولیک می گیرند.

قبل از شروع ، وسایل مورد نیاز را آماده کرده سپس مراحل بسیار ساده زیر را انجام دهید.
– یک سطح صاف و راحت پوشیده شده توسط یک پتو و یا پارچه نرم و لطیف مقداری روغن بچه (روغن زیتون)
– دستمال یا حوله نازک برای پاک کردن روغن اضافی حوله نرم برای پوشاندن بدن نوزاد نور کم موزیک ملایـم
– نی نی را به آرامی بر روی شکم خوابانده بطوریکه سر نوزاد به یک طرف بدن چرخیده ( در امتداد شانه) باشد.
– چند قطره از روغن بچه یا روغن زیتون را بر روی دست خود ریخته و دستان خود را بهم مالیده تا کاملاً مرطوب شوند.
– نوازش کردن یا ماساژ را از قسمت بالای پیشانی شروع کرده و تا پشت گردن ادامه دهید.
– نوازش کردن یا ماساژ از مرکز گردن به سمت شانه- یکبار به سمت شانه راست ، یکبار به سمت شانه چپ.
– ماساژ از قسمت بالای پشت نی نی تا باسن- (با هر دو دست) دقت داشته باشید این حرکت را بر روی ستون فقرات نی نی انجام ندهید.
– با نوک انگشتان پشت پای نی نی را از بالا به پایین ماساژ داده ( دو پا بطور همزمان) و سپس از پایین به سمت بالا برگشته.
– همین حرکت را بر قسمت پشت بازو – دستان نی نی انجام دهید.
– نی نی را برگردانده و به پشت بخوابانید و ماساژ از پایین به بالا بر روی سینه و سپس در همان جهت بر قسمت روی دست و بازو انجام دهید.

ماهنامه نی نی

زیبـاشــو دات کام

معجزه ماساژ نوزاد یکی از مطالب منتشر شده در زیباشو دات کام است. می توانید عضو فید زیباشو باشید.