من باردارم چه کنم؟!

زنان به هنگام بارداري، برنامه غذايي خود را كمي تغيير مي‌دهند و به نكات آموزشي دوران بارداري و بعد از تولد فرزندشان توجه بيشتري مي‌كنند. تمام تلاش آنها در اين دوران خاص، براي داشتن فرزنداني سالم، شاد و باهوش است. پژوهش‌هاي بسياري نشان داده است كه مصرف روغن ماهي موجب باهوش‌تر شدن نوزادان و كاهش خطر افسردگي بعد از زايمان مي‌شود.

با اين حال اخيرا گروهي از دانشمندان و پژوهشگران به اين نتيجه رسيده‌اند كه مصرف روغن ماهي و روغن سبزيجات در دوران بارداري تضمين چنداني براي باهوش‌تر شدن كودكان و افزايش مهارت‌هاي يادگيري آنها نيست. بنابراين اگر نتايج تحقيقات به دست آمده كاملا درست باشد، چه بايد كرد تا پس از دوران بارداري كودك سالم و باهوشي پا به دنياي واقعي زندگي بگذارد؟

آيا علم از برخي روش‌هاي افزايش ضريب هوشي جنين حمايت مي‌كند و اين روش‌ها را قبول دارد؟
والدين در اين دوران سعي دارند با دنبال كردن برخي برنامه‌هاي آموزشي خاص دوران بارداري كه بيشتر آنها را علم تصديق نمي‌كند، جنين خود را باهوش‌تر كنند. مثلا برخي زنان در اين دوران از طريق هدفون به آهنگ‌هاي موتزارت گوش مي‌دهند. از نظر علمي اين كار نه تنها موجب افزايش هوش جنين نمي‌شود، بلكه اين صداهاي بلند به جنين آسيب نيز مي‌رساند.

آيا خوردن شكلات در دوران بارداري براي جنين مفيد است؟
مصرف شكلات به صورت مداوم باعث مي‌شود تا كودك سرحال‌تر و آرام‌تري داشته باشيد؛ البته در اين كار نبايد زياده‌روي كرد. زناني كه در دوران بارداري هفته‌اي 5- 7 بار شكلات مي‌خورند، 40 درصد كمتر از ديگران در معرض خطر تشنج آبستني (افزايش فشارخون كه هم براي مادر و هم براي جنين خطرساز است) قرار دارند.

استفاده از ظروف پلاستيكي در دوران بارداري محدوديتي دارد يا خير؟
پلاستيك‌هاي خانگي اغلب حاوي مواد شيميايي بيزفنول A و BPA هستند. مواد شيميايي موجب اختلال در غدد درون‌ريز مي‌شوند. اين مواد حتي به ميزان بسيار اندك و ناچيز هم روي رشد جنين اثر مي‌گذارند؛ زيرا بدن با آنها به عنوان يك عامل خارجي و بيگانه برخورد مي‌كند. بنابراين در دوران بارداري به برچسب اين مواد پلاستيكي بيشتر توجه كنيد؛ زيرا روي برچسب آنها قيد شده است كه آيا پلاستيك مورد نظر حاوي BPA هست يا خير. اين دسته از ظروف پلاستيكي را داخل مايكروفر و ماشين ظرفشويي قرار ندهيد؛ زيرا حرارت صددرصد BPA را آزاد مي‌كند.

مصرف الكل در دوران بارداري اكيدا ممنوع
تمام پزشكان در مورد مصرف الكل در طول دوران بارداري هشدار داده‌اند. براساس پژوهش‌ها مصرف الكل در دوران بارداري، خصوصا در سه ماه نخست، به جنين آسيب‌هاي جدي وارد مي‌سازد.

آيا قرار گرفتن در موقعيت‌هاي پرتنش براي زنان باردار خطرناك است؟
استرس‌هاي آسيب‌زا و تهديد‌كننده، مثل زندگي در محدوده جنگ و مورد حمله دشمن قرار گرفتن، اثرات منفي روي جنين مي‌گذارد. پژوهشگران دريافته‌اند كه ارتباط نزديكي بين استرس مادر و كاهش مهارت‌هاي زباني نوزاد وجود دارد. هر چه ميزان استرس و حوادث استرس‌زا بيشتر باشد، توانايي‌هاي نوزاد كاهش مي‌يابد و هر چه بزرگ‌تر مي‌شود، مشكلات رفتاري او نيز افزايش مي‌يابد. به همين دليل زنان باردار بايد از ميزان استرس‌هاي خود بكاهند و اطرافيان نيز او را از قرار گرفتن در محيط‌هاي پر تنش محافظت كنند. اما استرس‌هاي عادي و روزمره براي جنين خطري محسوب نمي‌شود و حتي مي‌توان گفت به رشد مغزي آنها كمك هم مي‌كند.
آيا ورزش كردن مادران به سالم‌تر و باهوش‌تر شدن نوزاد كمك مي‌كند؟
ورزش كردن در حد متوسط و طبيعي براي زنان باردار بسيار مفيد است. به هنگام انجام برخي حركات بسيار سبك و نرم ورزشي، جنين نيز شروع به حركت مي‌كند. زناني كه احتمال مي‌دهند نوزادشان به هنگام تولد درشت و سنگين وزن باشد، بهتر است ورزش كردن را فراموش نكنند؛ زيرا احتمال آنكه فرزندشان مغز بزرگ‌تري داشته باشد، بيشتر است. براي آنكه مادر در اثر ورزش كردن دچار كم‌آبي نشود، لازم است در طول انجام حركات ورزشي و بعد از تمرين مقدار زيادي آب بنوشد.

حدود 20 درصد از زنان در دوران بارداري دچار برخي اختلالات و ناراحتي‌هاي روحي مي‌شوند و حدود 10 درصد در افسردگي حاد به سر مي‌برند. اين مسائل چه تاثيري روي جنين دارد؟
زنان بارداري كه از افسردگي شديد رنج مي‌برند، بيشتر در معرض خطر زايمان زودرس و به دنيا آوردن كودكان بسيار كم وزن قرار دارند. وضعيت روحي مادر روي رشد مغزي و سيستم عصبي جنين تاثير مي‌گذارد. كودكي كه از مادر افسرده متولد مي‌شود، حساس‌تر و زود‌رنج‌تر است و مشكلات خواب بيشتري دارد.

يكي از نگراني‌هاي اصلي زنان باردار اين است كه چه كار بكنند و چه كار نكنند و يا چه بخورند و چه نخورند. آنها چگونه مي‌توانند از شك و ترديد نجات يابند و بدانند چه كاري واقعا براي خودشان و فرزندشان مناسب است؟
زنان بايد به اندازه كافي مطالعه كرده و با متخصص زايمان خود صحبت كنند. هر كاري كه در اين دوران براي جنين خود انجام مي‌دهند، در تمام طول حيات او تاثير خود را حفظ مي‌كند. اگر نگران اين هستيد كه چه بكنيد و چه نكنيد، حتما مي‌توانيد بهترين كارها را براي فرزندتان انجام دهيد.

مهم‌ترين عادت براي زنان باردار كدام است؟
هر چيزي كه يك زن باردار مي‌خورد و مي‌نوشد، بسيار اهميت دارد. اين مساله نه تنها روي سلامت خودش، بلكه روي سلامت فرزندش نيز تاثير مي‌گذارد. بهترين كار اين است كه در اين دوران يك رژيم غذايي سالم و متعادل را دنبال كنيد. ميوه‌ها، سبزيجات، حبوبات و ماهي يك رژيم سالم را تشكيل مي‌دهند. اغلب زنان در مورد خوردن غذاهاي دريايي نگران هستند. شما مي‌توانيد از ماهي‌هايي كه جيوه كمتري دارند استفاده كنيد، مثل: ساردين، ماهي كولي، تيلاپيا و سالمون.
چند نكته مهم كه دانستن آنها براي زنان لازم است:
جنين در دوران بارداري به شدت تحت تاثير محيط پيرامون خود است. مادري كه كنترل بيشتري روي موادي كه جذب مي‌كند دارد، به رشد جسمي و ذهني كودكش كمك بيشتري مي‌كند.
اگر در فكر بارداري هستيد و مي‌خواهيد فرزند شاد، سرحال و سالمي داشته باشيد، بهتر است برخي مراقبت‌هاي خاص را پيش از مرحله بارداري انجام دهيد. مثلا هر روز 400 ميكروگرم فوليك اسيد بخوريد تا از بروز برخي مشكلات عصبي جلوگيري شود. حتي مي‌توانيد قبل از بارداري واكسن ضد آنفلوآنزاي مرغي و سرخجه نيز بزنيد، زيرا در دوران بارداري نمي‌توان از اين واكسن‌ها استفاده كرد و بيماري‌ها نيز مشكلاتي جدي براي مادر و فرزند به دنبال خواهند داشت.
قبل از بارداري يك آزمايش خون بدهيد تا اگر مشكلاتي مثل كم‌خوني و يا عفونت داريد، مشخص شود.
قبل از اقدام به بارداري بايد راجع به تمام داروها و مكمل‌هايي كه مصرف مي‌كنيد با پزشك خود صحبت كنيد. برخي از داروهاي ضدافسردگي و ضدحمله مي‌توانند به قلب نوزاد آسيب برسانند و زايمان مادر را به خطر بيندازند.
به هيچ‌وجه سيگار نكشيد، زيرا سيگار كشيدن در دوران بارداري باعث افزايش بروز «سندرم مرگ ناگهاني نوزاد» مي‌شود.
خطر ديابت مربوط به بارداري و زايمان زودهنگام در مادران سنگين وزن كه در طول دوران بارداري 5/6 – 5/11 كيلو نيز وزن اضافه مي‌كنند و افرادي كه وزن عادي دارند، ولي در دوران بارداري 5/11- 16 كيلو وزن اضافه كرده‌اند، بسيار بيشتر است.
ورزش‌هاي نرم و سبك، باعث مي‌شود اكسيژن بيشتري وارد خون شده و به جنين برسد.
اين جمله كاملا نادرست است كه در طول دوران بارداري هر چه بيشتر ويتامين جذب كنيد بهتر است. مثلا افزايش ويتامين A مي‌تواند موجب برخي نقص‌هاي مربوط به نخاع، مغز و قلب شود. بهتر است در مورد ويتامين‌ها و مكمل‌هاي مصرفي و ميزان آنها با پزشك خود مشورت كنيد.
برخي مواد شيميايي خاص، پلاستيك‌هاي حاوي BPA، پوشش ظرف‌هاي مخصوص غذاهاي كنسرو شده و لوازم آرايشي موجب بروز مشكلاتي مثل ناباروري مي‌شوند. به جاي آن خوردن غذاهاي سالم و عدم استفاده از ظروف پلاستيكي نگهدارنده غذا با ناباروري مقابله مي‌كنند.

منبع : مجله دنیای سلامت

زیبــا شــو دات کام