آلرژی زاهای پنهان در مواد غذايي
آلرژی غذایی عبارت است از واكنش بیش از اندازه دستگاه ایمنی به برخی غذاها یا موادی كه معمولاً بی‌خطرند. این واكنش‌های نا مطلوب ممكن است، ارثی یا ناشی از یك نقص اكتسابی بیوشیمیایی باشند. علائم ممكن است در عرض چند دقیقه یا 2 ساعت پس از خوردن آن غذای به خصوص بروز كنند. در بعضی موارد، امكان دارد علائم 2-1 روز بعد نیز ظاهر نشوند. نبايد آلرژي را با واکنش‌های عدم تحمل مواد غذایی، واكنش‌هاي فارماكولوژي و واكنش‌هاي نيمه سمي که سیستم ایمنی در آن درگیر نمي‌شود اشتباه كرد. برای مثال افرادی که نسبت به لاكتوز موجود در شير عدم تحمل دارند، به شیر حساسیت ندارند، زیرا واکنش‌هایی که در بدن آنها ایجاد مي‌شود ناشی از کمبود آنزیم لاکتازی است که برای هضم قند شیر لازم است و در این مورد هیچ گونه درگیری سیستم ایمنی وجود ندارد و به عبارت دیگر هیچ نوع ایمنوگلوبولینی در بدن افزایش نمي‌یابد. عموما بعضی از مردم با هر علامتی مثل خارش، دل پیچه و تهوع به غلط تصور مي‌کنند به غذایی خاص حساسیت دارند.
حساسیت غذایی به طور عمده در کودکان و شیرخواران بروز مي‌کند و بیشتر این حساسیت‌ها تا سن 5 سالگی از بین می‌رود، البته هر چه سن شروع حساسیت پایین‌تر باشد، احتمال این که مدت ماندگاری و شدت آن بیشتر شود، افزایش مي‌یابد.
آلرژن‌هاي پنهان در مواد غذايي
هر گونه غذا یا ماده‌ای كه بلعیده می‌شود، می‌تواند باعث بروز واكنش آلرژیك شود. پروتئين در مواد غذايي مهم‌ترين تركيب آلرژي‌زا است. اين نوع آلرژي هنگامي رخ مي‌دهد كه سيستم ايمني بطور اشتباهي پروتئين‌هاي موجود در مواد غذايي را مضر شناسايي كند. برخي از پروتئين‌ها يا اجزاء آنها در مقابل هضم و گوارش مقاومند و آنها كه در واكنش‌هاي هضم شكسته نمي‌شوند سيستم ايمني را فريب مي‌دهند و پروتئين را تركيبي مضر شناسايي مي‌كنند و سيستم ايمني گمان مي‌كند كه فرد مورد حمله واقع شده و واكنش‌هاي آلرژيك راه اندازي مي‌شود.
مواد غذايي كه به عنوان عوامل اصلي آلرژي شناسايي شده‌اند، عبارتند از : شير، تخم‌مرغ، بادام‌زميني، مغزهاي درختي نظير گردو، بادام، بادام هندي، ماهي، ميگو و حلزون صدفدار، گندم و سويا.
شير
پروتئين‌هاي بسياري در شير موجب بروز واكنش‌هاي آلرژيك مي‌شوند. كازئين و پروتئين‌هاي آب پنير (بتالاكتوگلوبولين و آلفا لاكتالبومين) مهم‌ترين آنها هستند. آلرژي به شير در كودكان بيشتر از بزرگسالان رايج است و با بزرگ شدنشان درصد ابتلا به آلرژي كمتر مي‌شود. كساني كه به شير آلرژي دارند همچنين بايد از مصرف بقيه فراورده‌ها نظير ماست، پنير، كازئين، شيرخشك، لاكتوز، خامه و حتي كره نيز خودداري كنند.
تخم‌مرغ
آلرژي به تخم‌مرغ در نوزادان شيوع بسيار زيادي دارد. بيشتر عوامل آلرژي زا مربوط به پروتئين سفيده است، اما در واقع هر دو قسمت تخم‌مرغ باعث بروز آلرژي مي‌شود. برخي واكسن‌ها نظير MMR (سرخك، سرخجه و اوريون) كه در 12 ماهگي تزريق مي‌شوند هم حاوي تخم‌مرغ هستند، اگرچه با تزريق به كودكان داراي آلرژي نشانه‌هايي از بروز آلرژي در آنها ديده نشده است.
بادام‌زميني
بادام زميني يكي از مهم‌ترين غذاهاي آلرژي‌زا است. آلرژي به بادام‌زميني يكي از رايج‌ترين موارد منجر به شوك آنافيلاكسي است. بادام‌زميني به وفور در مواد غذايي فرايند شده نظير بستني‌ها، اسنك‌ها و بيسكويت‌ها بكار مي‌رود. از پروتئين هيدروليز شده بادام‌زميني در نوشيدني‌هاي بدون الكل به عنوان عامل كف كننده و در قنادي به منظور حجم‌دهنده استفاده مي‌كنند. روغن بادام‌زميني فرق دارد و بستگي به فرايند روغن گيري دارد. اگر روغن بادام‌زميني از پرس سرد بادام‌زميني‌ها حاصل شده باشد ممكن است حاوي آلرژن باشد. معمولا كساني كه به بادام‌زميني حساسيت دارند به بقيه مغزها نيز واكنش نشان مي‌دهند. محققان توانسته‌اند سه آلرژن مهم را از بادام‌زميني جدا كنند.
ماهي و غذاهاي دريايي
در بزرگسالان و افراد كشورهاي اسكانديناوي شيوع حساسيت به ماهي بالاتر است. ماهي بصورت فراوري شده، خام و بصورت پودر و يا روغن به مصرف مي‌رسد. معمولا وجود ماهي را در غذاها نمي‌توان پنهان كرد. برخي طعم‌هاي غذاهاي دريايي بصورت پودر هم به غذا اضافه مي‌شود. آنتي‌ژن‌هاي موجود در فراورده‌هاي دريايي در مقابل حرارت پايدار هستند. اغلب كساني كه به ماهي حساسيت دارند به ديگر فراورده‌هاي دريايي حساس نيستند. مهم‌ترين آلرژن شناخته شده در فراورده‌هاي دريايي آلرژن M از ماهي كد است. عمده آلرژن‌ها در خانواده خرچنگ‌ها يافت مي‌شوند. مصرف هيستامين كه در ماهي‌هاي فاسد بوجود مي‌آيد اغلب با آلرژي اشتباه گرفته مي‌شود كه در واقع مسموميت است. گاهي نيز ماهي‌ها از جلبك‌هاي سمي تغذيه مي‌كنند و سندرمي به نام Amnesic (مبتلا به فراموشي) را بوجود مي‌آورد كه علائم آن اسهال، فلج و نروتوكسين است و افراد با اين علائم مسموم شده‌اند.
گندم
گندم يكي از مهم‌ترين غلات آلرژي زا است. اغلب آلرژي در گندم مربوط به گلوبولين و آلبومين است و كمتر گليادين و گلوتنين (گلوتن) در بروز واكنش‌هاي آلرژيك وارد مي‌شوند. اما چندين مورد آلرژي از گلوتن هم گزارش شده است. در مقايسه با ساير غلات گندم گلوتن بسيار قوي دارد. علاوه بر وجود آرد گندم در اكثر مواد غذايي گلوتن نيز به طور جداگانه افزوده مي‌شود. افراد حساس به گندم بايد از مصرف ساير محصولاتي كه داراي آرد هستند خودداري كنند. حتي محصولات بدون گلوتن نيز ممكن است حاوي قسمت‌هايي از گندم باشند. برخي افراد با بو كردن آرد گندم هم دچار واكنش‌هاي آلرژيك مي‌شوند.
سويا
به علت مصرف نامحدود، سويا اغلب يك آلرژن پنهان در مواد غذايي است. واكنش‌هاي آلرژيك حتي در مقدار مصرف كم پروتئين سويا نيز رخ مي‌دهد و حتي شوك آنافيلاكسي نيز گزارش شده است. سويا بصورت آجيل، آرد دانه كامل يا پروتئين هيدروليز شده براي بهبود بافت، امولسيفاير و پركننده بكار مي‌رود. در صنايع پخت در نان‌ها، كيك، بيسكويت، غذاي نوزاد، گوشت‌هاي فراوري شده، سوسيس و همبرگر وجود دارد. با توجه به اين دامنه گسترده مصرف، هنگام مصرف مواد غذايي بايد بسيار هوشيار بود.
ساير مواد غذايي آلرژي‌زا
واكنش‌هاي آلرژيك در ذرت، ژلاتين، گوشت (مرغ، گاو و گوسفند )، دانه‌هاي روغني (كنجد، مغز آفتابگردان و خشخاش) و ادويه‌ها (زيره سياه، گشنيز، سير و خردل) نيز به مقدار كمتر گزارش شده است.
براي پيشگيري از بروز آلرژي‌ها تنها و مطمئن‌ترين راه پرهيز و اجتناب از عوامل پديد آورنده آلرژي است. در اين زمينه شناسايي آلرژن مورد نظر اهميت دارد. براي اين منظور سه نوع تست حساسيت معمولي وجود دارد. تست خراش پوست، آزمايش خون و تست مواد غذايي مختلف كه بايد زير نظر پزشك متخصص آلرژي انجام شود.
محمدرضا كريمي‌نژاد و ندا آصفي زير نظر دكتر احمدرضا درستي
زیبــاشـــو دات کام
بیشتر بخوانید
پیشنهادهایی نزدیک به همین موضوع
ادامه گفتگو در جامعه
درباره «آلرژی زاهای پنهان در مواد غذايي» حرف بزنیم
در اتاق «پـوست و مو» تجربه‌ات را بگو یا سوال بپرس — کسانی با پوست و روتین شبیه تو منتظر شنیدن صدات هستن 💬
🧬 تجربه واقعی همزادهای پوستی — تیپ پوستت را انتخاب کن
💬 طرح تجربه یا سوال در اتاق پـوست و مو 🧬 پیدا کردن همزاد پوستی
دیدگاه‌ها
۱ دیدگاه · گفتگوی مؤدب و تجربه‌محور
🌸 برای ثبت دیدگاه و تجربه، وارد حساب زیباشو شو
دیدگاههای مجله با نام کاربری و تگهای پاسپورت زیبایی اعضا منتشر میشوند تا به انتخاب بقیه کمک کنند.
ورود یا عضویت سریع (۱۰ ثانیه)
خیلی مفید بود، مرسییییییی. به ما هم سر بزنید
–